Mỹ chặn tàu, rủi ro Hormuz tăng nhiệt

Quân đội Mỹ đã sử dụng 2 tên lửa Hellfire để vô hiệu hóa một tàu hàng mang cờ Panama đang hướng tới Iran, trong khi lưu lượng qua eo biển Hormuz vẫn thấp xa mức trước xung đột. Diễn biến mới làm gia tăng rủi ro đối với dòng chảy năng lượng và thương mại hàng hải toàn cầu.

Từ khoảng 120 tàu lớn mỗi ngày trước chiến sự xuống chỉ còn 7 tàu đi qua trong ngày 11/8, eo biển Hormuz vẫn chưa trở lại trạng thái bình thường dù Washington tuyên bố tuyến hàng hải đã được mở cửa.

Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) cho biết ngày 11/8, lực lượng Mỹ đã phóng 2 tên lửa Hellfire từ trực thăng MH-60 nhằm vào tàu hàng M/V Vela Nova mang cờ Panama.

Theo CENTCOM, con tàu tìm cách đi qua Vịnh Oman để tới một cảng của Iran và đã phớt lờ nhiều cảnh báo. Cuộc tấn công làm vô hiệu hóa hệ thống điều khiển hướng đi, khiến tàu không thể tiếp tục hành trình tới Iran.

Vụ việc diễn ra trong bối cảnh Mỹ tái áp đặt lệnh phong tỏa đối với các tàu đi đến và rời cảng Iran từ tháng 7. CENTCOM cho biết lực lượng Mỹ đến nay đã chuyển hướng 55 tàu thương mại, vô hiệu hóa 3 tàu và kiểm tra 2 tàu.

Diễn biến này cho thấy rủi ro đối với hoạt động vận tải trong khu vực chưa được giải quyết hoàn toàn, ngay cả khi Washington phát đi tín hiệu tích cực về tình trạng của Hormuz.

Khoảng cách lớn giữa tuyên bố và dòng tàu

Ngày 10/8, Tổng thống Donald Trump tuyên bố eo biển Hormuz đã “mở cửa” và Hải quân Mỹ đã rà phá thủy lôi trên tuyến hàng hải chiến lược này.

Tuy nhiên, dữ liệu hàng hải cho thấy hoạt động vận chuyển vẫn ở mức rất thấp. Theo MarineTraffic, chỉ 7 tàu cỡ lớn đi qua Hormuz vào trưa 11/8 theo giờ địa phương. Trong khi đó, trước khi xung đột nổ ra, trung bình khoảng 120 tàu/ngày đi qua tuyến đường này.

Mức chênh lệch cho thấy việc một tuyến hàng hải được tuyên bố mở cửa về mặt quân sự không đồng nghĩa hoạt động thương mại lập tức trở lại bình thường. Các hãng tàu còn phải cân nhắc rủi ro an ninh, bảo hiểm, thời gian vận chuyển và khả năng tiếp tục hành trình.