Moody's hạ xếp hạng nợ Mỹ – Tác động ngắn hạn đến tâm lý, dài hạn vẫn là lạm phát và chính sách

Việc Moody’s hạ xếp hạng tín dụng của Hoa Kỳ từ Aaa xuống Aa1 vào ngày 16/5 không phải là cú sốc bất ngờ với thị trường tài chính toàn cầu, nhưng lại là lời cảnh tỉnh rõ ràng về sự bền vững của chính sách tài khóa Mỹ trong bối cảnh nợ công và thâm hụt đang gia tăng không kiểm soát.

-------

Đây là lần cuối cùng trong bộ ba hãng xếp hạng lớn ra tay: Fitch đã hạ xếp hạng từ tháng 8/2023, S&P Global đã làm điều tương tự từ năm 2011. Tuy nhiên, Moody’s là hãng duy nhất duy trì mức tín nhiệm cao nhất cho đến nay, nên việc hạ cấp lần này đã tạo một cú hích tâm lý mới, đặc biệt trong giai đoạn khẩu vị rủi ro trên thị trường còn mong manh.

-------

I. TÁC ĐỘNG NGẮN HẠN: LỰA CHỌN TRÚ ẨN LÊN NGÔI

Trong ngắn hạn, việc Moody’s hạ cấp nợ chính phủ Mỹ kích hoạt dòng tiền trú ẩn:

🔹 Vàng (GCM25) và bạc (SIN25) được hỗ trợ tăng giá nhẹ nhờ nhu cầu phòng ngừa rủi ro tín dụng quốc gia.

🔹 Đồng USD suy yếu, tạo đà tăng giá cho các đồng tiền chính khác như EUR (E6M25).

🔹 Chứng khoán Mỹ chịu áp lực điều chỉnh, trong khi thị trường hàng hóa tiêu dùng và nông sản như ngũ cốc và gia súc phần nào bị ảnh hưởng bởi tâm lý “né tránh rủi ro”.

Tuy nhiên, hiệu ứng Moody’s nhiều khả năng sẽ không kéo dài quá cuối tuần này. Lý do là nhà đầu tư đã phần nào “miễn nhiễm” với các đợt hạ xếp hạng tín dụng, do Mỹ vẫn là nơi phát hành đồng tiền dự trữ toàn cầu và trái phiếu Kho bạc vẫn là tài sản an toàn tiêu chuẩn.

-------

II. TÁC ĐỘNG TRUNG VÀ DÀI HẠN: TRỌNG TÂM TRỞ LẠI LẠM PHÁT VÀ FED

Điểm mấu chốt lúc này là: Fed đang bị ép giữa lạm phát cố hữu và rủi ro tài khóa dài hạn.

🔹 Thị trường trái phiếu Kho bạc Mỹ hiện vẫn đang phát tín hiệu rằng Fed sẽ chưa cắt giảm lãi suất trong quý 2 hoặc thậm chí quý 3/2025.

🔹 Lạm phát lõi đang có dấu hiệu bật tăng trở lại, đặc biệt từ nhóm hàng hóa nhập khẩu và dịch vụ.

🔹 Khi chính sách tài khóa vẫn mở rộng, nhưng Fed không thể hạ lãi suất, chi phí vay cao sẽ bắt đầu bào mòn sức tiêu dùng và đầu tư doanh nghiệp.

Nếu điều này kéo dài, kịch bản “lạm phát đình trệ” (stagflation) – tức lạm phát cao đi kèm tăng trưởng thấp – có thể quay trở lại bàn thảo luận chính sách toàn cầu trong mùa hè năm nay.

-------

III. ẢNH HƯỞNG ĐẾN HÀNG HÓA: CHIA RÕ 2 PHE

1. Kim loại quý:

🔹 Lợi suất trái phiếu chưa hạ, khiến vàng và bạc có thể mất dần động lực tăng trong trung hạn.

🔹 Tuy nhiên, nếu lạm phát gia tăng mà Fed tiếp tục trì hoãn cắt giảm, nhu cầu phòng ngừa rủi ro vẫn giữ vai trò hỗ trợ giá.

2. Hàng hóa công nghiệp và nông sản:

🔹 Đồng USD mạnh trở lại nếu Fed giữ lãi suất cao lâu hơn, tạo sức ép giảm giá hàng hóa tính theo USD.

🔹 Sức mua yếu từ Trung Quốc và các thị trường mới nổi – nơi chịu ảnh hưởng mạnh từ lãi suất cao toàn cầu – sẽ là yếu tố đè nặng lên nhóm kim loại công nghiệp, ngũ cốc và đậu tương.

-------

IV. ĐIỂM NGHẼN: THỊ TRƯỜNG TRÁI PHIẾU LÀ LA BÀN

Các nhà giao dịch trái phiếu – được mệnh danh là “những người thông minh nhất trong phòng” – đang theo dõi sát tình hình:

🔹 Chưa có dấu hiệu tháo chạy khỏi trái phiếu chính phủ Mỹ, nhưng kỳ vọng lãi suất cao kéo dài đang được định giá lại.

🔹 Nếu lợi suất 10 năm vượt ngưỡng 5% trở lại, làn sóng định giá lại toàn cầu có thể lan rộng sang mọi lớp tài sản.

-------

V. KẾT LUẬN

Việc Moody’s hạ xếp hạng tín nhiệm Mỹ không phải một bước ngoặt thị trường, nhưng là đòn nhắc nhở quan trọng về rủi ro dài hạn của nợ công, lạm phát và sức ép tài khóa.

Trong khi tác động ngắn hạn có thể nhanh chóng bị che lấp bởi các dữ liệu kinh tế hàng tuần, thì bức tranh lớn hơn là một nền kinh tế toàn cầu đang đối mặt với chi phí vốn cao kéo dài, tiêu dùng suy yếu và rủi ro đình trệ tăng trưởng – tất cả đều là yếu tố định hình thị trường hàng hóa nửa cuối 2025.

--------------------------------------------------------------------

KHÁNH TRUNG - GIAO DỊCH HÀNG HÓA VIỆT NAM