24hmoney
copy link Copy link
copy link Font chữ
copy link Lưu bài
Lê Nguyễn Trường Giang Pro

Làm sao để số hóa – Phần III

Chuyên mục: Kỹ năng
Làm sao để số hóa – Phần III

Ảnh Internet

Sau khi đồng hành cùng tôi ở phần 1, phần 2 về những điều cơ bản trong công cuộc số hóa. Hãy tiếp tục cùng tôi tìm hiểu sâu hơn về "Kỹ thuật số", sự nguy hiểm của biệt ngữ/sính ngữ phát sinh và thuật ngữ “chuyển đổi số” mang ý nghĩa gì?

Định nghĩa “kỹ thuật số”
Từ góc nhìn của người tiêu dùng, kỹ thuật số bao gồm tất cả mọi thứ trên Internet (websites; mạng xã hội; quảng cáo…) và bất cứ điều gì bạn có thể thực hiện, nhìn thấy hoặc gắn kết thông qua các thiết bị có kết nối với nhau ví dụ như tivi thông minh, điện thoại di động, máy tính xách tay, thiết bị đeo cá nhân (các thiết bị đeo tay như đồng hồ thông minh đo được nhịp tim của bạn khi bạn chạy…) và các đồ gia dụng có kết nối wifi (tủ lạnh có thể tự đặt thêm sữa khi cảm biến thông báo sữa đã bị hỏng).
“Tôi cho rằng một trong những trách nhiệm của Giám đốc CNTT là mang mọi người lại với nhau và ít nhất là đưa ra những quy tắc chung ví như đâu là chuyển đổi số và đâu là không phải. Có nghĩa là ta không chỉ muốn có những tuyên bố như “này, chúng tôi muốn công việc không còn có giấy nữa”.
Với tôi, chuyển đổi số là cách tôi gây dựng sự nghiệp của mình là giữ được tư duy luôn cấp tiến. Tôi đặt ra mục tiêu rất cao cho đội ngũ của mình để chúng tôi cùng phát triển. Điều đó không có nghĩa là chỉ thay đổi cho có, chúng tôi luôn tự đánh giá bản thân để xem mình có thể làm gì tốt hơn. Làm sao để chúng tôi có thể tận dụng được công nghệ mới? Làm sao có thể tận dụng được các công nghệ hiện có tốt hơn một cách có chiến lược?”
Trích phỏng vấn Jay Ferro, Phó Chủ tịch cấp cao, EarthLink
Cựu Giám đốc CNTT, Hiệp hội Ung thư Hoa Kỳ (2012 – 2016)
Kỹ thuật số có mặt ở mọi nơi nhưng nó trở nên thật sự có ảnh hưởng khi bạn đặt định nghĩa của nó vào quy mô tập đoàn hay doanh nghiệp. Ở góc độ này, kỹ thuật số cũng bao gồm tất cả các quản lý CNTT trong doanh nghiệp của bạn – từ sản phẩm, hàng tồn kho, vận hành chuỗi cung ứng cho tới mọi vấn đề về marketing truyền thông và cả nhân sự. Trên thực tế, bạn sẽ gặp áp lực lớn khi cố tìm ra một cấu phần trong việc kinh doanh mà không có yếu tố kỹ thuật số liên quan tới việc vận hành của bộ phận hay cấu phần đó. Việc kỹ thuật số được áp dụng tốt và mang lại hiệu quả tới đâu lại là một vấn đề khác.
Với phạm vi quá rộng của kỹ thuật số, ta nên nghĩ về nó như một chìa khóa mở ra những năng lực mới cho doanh nghiệp hơn là một danh sách các hạ tầng. Ví dụ, kỹ thuật số có thể giúp bất kỳ doanh nghiệp nào đạt được:
+ Ghi nhận tình hình và ra quyết định tự động
+ Xử lý được các quy trình và giao dịch phức tạp một cách nhanh chóng
+ Tạo điều kiện cho việc giao tiếp và gắn kết trên quy mô lớn
Song có lẽ điểm quan trọng nhất cần lưu ý là kỹ thuật số thật ra là một nhà dân chủ hóa quyền lực. Đó là lý do duy nhất cho những thay đổi từ chỗ các công ty lớn nắm quyền kiểm soát tất cả các yếu tố – chuỗi cung ứng, phương tiện sản xuất hàng loạt, nguồn hàng khổng lồ – cho tới ngày hôm nay, khi mà bất cứ ai cũng có thể chinh phục được thị trường từ doanh nghiệp khởi nghiệp trong nhà để xe.
Cũng nhờ kỹ thuật số, người bình thường – không chỉ các thương hiệu lớn – có thể thu hút và giữ chân khách hàng đơn giản chỉ bằng tìm ra cách thông minh để tạo dựng và mang lại giá trị thông qua kỹ thuật số. Ta thường nghe thấy những kết luận như: Uber là công ty vận tải taxi lớn nhất thế giới nhưng lại không sở hữu chiếc xe hơi nào. Airbnb là chuỗi khách sạn lớnn hất nhưng không sở hữu một bất động sản nghỉ dưỡng nào (McRae, 2015). Và đây cũng chính là điểm mà chuyển đổi và các yếu tố thách thức tấn công các doanh nghiệp lớn. Họ vốn không muốn dân chủ hóa vì đó không phải cách họ vốn kiểm soát chuỗi cung ứng khổng lồ. Họ không muốn liên kết và chia sẻ vì đó không phải cách mà giá trị được tạo ra hoặc được bảo vệ.
Nơi mà nguy hiểm của biệt ngữ/sính ngữ phát sinh
Công nghệ có thể đưa một công ty khởi nghiệp từ trong nhà để xe trở thành Top Fortune 100 trong thời gian ngắn hơn cả việc chạy một dự án nâng cấp hạ tầng CNTT mà không cần tốn thêm khoản bội chi (thường là 45% nếu như bạn đang thắc mắc, theo Block et al., 2012). Song vì bản chất chưa tường minh vốn có của một sính ngữ và có quá nhiều cách hiểu khác nhau về kỹ thuật số, các doanh nghiệp đang ra quyết định khi chưa hiểu đúng nguyên tắc cơ bản, điều này dẫn tới sự lúng túng, tốn kém chi phí và thường là những sai lầm không thể sửa chữa.
Cuối cùng, ta còn chịu ảnh hưởng của bong bóng dot-com của những năm 1990 khi gần như mọi doanh nghiệp với tên gọi có bao gồm “.com” đều ngay lập tức được thổi phồng giá trị đầu tư trước khi có bằng chứng về một sản phẩm, dịch vụ hoặc giá trị thị trường thực thụ. Mọi người không hiểu đúng “dot-com” nghĩa là gì và thay vì nghiên cứu cụ thể, họ chỉ đầu tư vì sợ rằng họ sẽ lỡ mất làn sóng lớn tiếp theo. Khi bong bóng vỡ năm 2001, mọi người đều đã sốc khi nhận ra rằng công ty “online” không có nghĩa là nó có thể tồn tại được mà không có một kế hoạch kinh doanh cũng như mô hình bán hàng vững chắc (Leckart 2010). Đó chính là sức mạnh của sính ngữ.
Theo sau sự sụp đổ của làn sóng dot-com, ta có thể tin rằng mọi người sẽ ít bị ảnh hưởng bởi các thuật ngữ thời thượng hơn. Không hẳn vậy.
Ví như trong thời gian làm việc tại công ty tư vấn vào năm 2008, tôi thường nhận được yêu cầu có đề xuất web 2.0 và một dòng báo giá là thứ duy nhất cần được cung cấp. Hiện nay, thuật ngữ web 2.0 phản ánh các năng lực xã hội được tạo ra bởi web và những giá trị mà nó có thể mang lại. Song, giống như các sính ngữ khác, thuật ngữ được tạo ra như cách gọi vắn tắt của một nội dung phức tạp lại được đồng thuận rộng rãi và mọi người tự áp dụng nó mà không biết rằng mỗi người trong số họ lại đang tái tạo một nội diên khác cho nó. Cho tới ngày đấu thầu. Cả nhóm của tôi phải đối mặt với một dàn đại diện đầy bối rối ở phía khách hàng kkhi họ không hiểu tại sao chúng tôi lại muốn bán cho họ một trang web có tích hợp trang mạng xã hội, một diễn đàn và tính năng viết tin bài khi mà họ chỉ đơn thuần muốm một trang web CNTT có tên gọi là “web 2.0”. Tôi rùng mình khi nghĩ đến tất cả thất thoát về tiền bạc khi xây dựng những trang web được phát triển trong giai đoạn đó bởi những công ty tư vấn cơ hội luôn sẵn sàng đưa thêm dòng chữ “Công nghệ 2.0” vào footer (chân) mỗi trang web để kiếm thêm chi phí của khách hàng. Điều đáng bàn hơn là thực tế này đang lặp lại với một bản yêu cầu cho “Chuyển đổi số”.
“Rất nhiều các “buzzword” (từ khóa được nhắc đến nhiều trong một giai đoạn nhất định) bị định hướng bởi lợi ích thương mại. Với chuyển đổi số, rất nhiều trong số những người dùng thuật ngữ bị ảnh hưởng bởi các bên thứ ba muốn thương mại hóa các sản phẩm và dịch vụ có liên quan. Lợi ích cá nhân là động lực để lựa chọn thuật ngữ.
Kinh nghiệm cá nhân tôi có với chuyển đổi số là nhiều thay đổi nhỏ sẽ góp phần tạo nên thay đổi lớn. Nhờ có chuyển đổi số, ta vận hành nhanh hơn, tiết kiệm hơn và có trải nghiệm khách hàng tuyệt vời hơn, hiệu quả thương mại tốt hơn. Về văn hóa, doanh nghiệp sẽ vận hành theo cách mà toàn bộ công ty đều muốn làm theo. Vậy bạn còn muốn có thêm gì nữa?”
Người ta thật sự muốn nói gì khi nhắc tới chuyển đổi số ?
Tôi còn nhớ lần đầu nhìn thấy thuật ngữ “chuyển đổi số” được đề cập trong bản yêu cầu của một công ty tài chính lớn trên thế giới vào năm 2010. Mặc dù phần còn lại của bản yêu cầu chỉ hỏi về một trang web mới, phần trình bày giải pháp được khách hàng sắp xếp gồm toàn bộ ban quản lý cấp cao và cả CEO. Đó quả là một ban chọn thầu cao cấp đến kỳ lạ cho một dự án trang web lớn nhưng cũng chỉ tương đối tiêu chuẩn. Chỉ vài năm trước đó, một gói thầu tương tự thường chỉ có sự tham dự của giám đốc CNTT và giám đốc marketing.
Vậy điều gì đã thay đổi với công ty tài chính này? Khủng hoảng thị trường nhà ở năm 2008 ở Mỹ đã dẫn tới ảnh hưởng kinh tế toàn cầu và lợi nhuận của công ty bắt đầu bị thâm hụt. Bởi vậy, giống như nhiều công ty khác, các lãnh đạo cấp cao đã quyết định chuyển hướng sang chuyển đổi số để tối ưu ngân sách, tìm kiếm khách hàng mới và cơ bản là giải quyết sự tụt hậu hàng thập niên về công nghệ. Song thật đáng buồn, định nghĩa của họ về chuyển đổi chỉ nằm ở mức nâng cấp trang web CNTT của công ty.
Ts Lê Nguyễn Trường Giang
https://caphesach.wordpress.com/2021/05/14/lam-sao-de-so-hoa-phan-iii/
Bình luận Bình luận
Chia sẻ Chia sẻ
Quan tâm Quan tâm
Quan tâm nhiều
Cơ quan chủ quản: Công ty Cổ phần Quảng cáo Trực tuyến 24H. Giấy phép mạng xã hội số 103/GP-BTTTT do BỘ THÔNG TIN VÀ TRUYỀN THÔNG cấp ngày 25/03/2019. Chịu trách nhiệm nội dung: Phạm Đình Bằng. Email: support@24hmoney.vn. Hotline: 0979730484