Kinh tế Trung Quốc bất ngờ tăng tốc: Phép màu hay tín hiệu tạm thời?

Theo một cuộc khảo sát của Bloomberg, nền kinh tế Trung Quốc có khả năng tăng trưởng vượt mục tiêu cả năm của chính phủ trong quý II, với tổng sản phẩm quốc nội (GDP) dự kiến tăng 5,1% so với cùng kỳ năm ngoái trong quý kết thúc vào tháng 6.

Nền kinh tế được thúc đẩy nhờ xuất khẩu mạnh mẽ sau thỏa thuận đình chiến thương mại với Hoa Kỳ, cùng với các chính sách hỗ trợ tài khóa đang diễn ra nhằm củng cố nhu cầu trong nước. Những yếu tố này khiến nhiều nhà kinh tế dự đoán Bắc Kinh sẽ tạm thời hoãn các biện pháp kích thích bổ sung trong thời gian tới.

Các chuyên gia kinh tế từ Citi và Nomura Holdings Inc. dự báo Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc (PBoC) sẽ giảm lãi suất chính sách 10 điểm cơ bản và cắt giảm tỷ lệ dự trữ bắt buộc của các ngân hàng thêm 50 điểm cơ bản vào cuối năm nay, khi động lực từ xuất khẩu và kích thích hiện tại dần suy yếu.

Số liệu GDP và kỳ vọng chính sách

Theo khảo sát của Bloomberg, dữ liệu chính thức dự kiến công bố vào thứ Ba cho thấy GDP quý II tăng 5,1% so với cùng kỳ, dù chậm hơn quý I, nhưng vẫn giúp tăng trưởng nửa đầu năm đạt 5,3% – vượt mục tiêu “khoảng 5%” mà Bắc Kinh đề ra.

Xuất khẩu tăng mạnh sau khi Mỹ giảm thuế nhập khẩu từ mức đỉnh 145% xuống 55% theo thỏa thuận đình chiến giữa tháng 5. Điều này, cùng với chi tiêu tài khóa, đã giảm áp lực phải tung thêm kích thích mới trong ngắn hạn. Tuy nhiên, các rủi ro tiềm ẩn, như khả năng căng thẳng thương mại quay trở lại khi thỏa thuận tạm thời hết hạn vào giữa tháng 8, vẫn tồn tại.

Các nhà kinh tế Citi nhận định: “Chúng tôi cho rằng giới hoạch định chính sách hiện không vội vàng tung thêm gói hỗ trợ.”

Cuộc họp Bộ Chính trị Đảng Cộng sản Trung Quốc trong tháng 7, do Chủ tịch Tập Cận Bình chủ trì, có thể xác nhận lập trường “chờ và quan sát”, đồng thời mở cửa cho các chính sách hỗ trợ quy mô nhỏ nếu cần.

PBoC gần đây cũng thể hiện quan điểm thận trọng hơn, bỏ cam kết cắt lãi suất hoặc bơm thanh khoản mạnh tay, thay vào đó nhấn mạnh sẽ “điều chỉnh linh hoạt cường độ và tốc độ thực hiện chính sách”.

Tiêu dùng chậm lại, trợ cấp vẫn được duy trì

Doanh số bán lẻ dự kiến chỉ tăng 5,2% trong tháng 6, so với 6,4% tháng 5, do một số địa phương tạm dừng trợ cấp mua sắm đối với điện thoại, ô tô và hàng gia dụng. Việc JD.com tổ chức sự kiện mua sắm giữa năm sớm hơn thường lệ cũng có thể đẩy chi tiêu vào tháng 5, gây áp lực cho tháng 6.

Chính phủ Trung Quốc đã phân bổ 300 tỷ nhân dân tệ (41,8 tỷ USD) thông qua trái phiếu đặc biệt kỳ hạn siêu dài để chi cho trợ cấp tiêu dùng trong năm 2025. Hơn một nửa ngân sách này đã được giải ngân trong nửa đầu năm; phần còn lại sẽ chi vào tháng 7 và tháng 10.

Một số chuyên gia khuyến nghị Trung Quốc cần tăng cường hỗ trợ người tiêu dùng nhằm giảm tác động từ nguy cơ Mỹ tăng thuế trở lại. Cố vấn PBoC Hoàng Nghị Bình cho rằng chính phủ nên bổ sung 1,5 nghìn tỷ nhân dân tệ hỗ trợ kích thích kinh tế trong 12 tháng tới.

Chính phủ cũng đang lên kế hoạch trợ cấp chăm sóc trẻ em như một phần trong nỗ lực thúc đẩy tỷ lệ sinh.

Theo Bloomberg Economics, khoản trợ cấp sinh con 3.600 nhân dân tệ mỗi năm vẫn còn quá nhỏ để đảo ngược xu hướng giảm dân số, nhưng có thể hữu ích trong việc thúc đẩy tâm lý và chi tiêu hộ gia đình. Eric Zhu đề xuất mở rộng chương trình này cho tất cả trẻ em để phục hồi nhu cầu nội địa.

Sản xuất công nghiệp chững lại, giảm phát vẫn là mối lo

Sản lượng công nghiệp tháng 6 dự kiến tăng 5,6% – mức chậm nhất từ tháng 11. Dù đơn hàng mới đã phục hồi sau hai tháng sụt giảm nhờ thỏa thuận thuế quan, lợi nhuận doanh nghiệp vẫn lao dốc: giảm 1,1% trong 5 tháng đầu năm, phản ánh tình trạng dư cung và áp lực giảm giá.

Tại một cuộc họp đầu tháng 7, lãnh đạo Trung Quốc cam kết kiềm chế “sự thoái hóa” – tức cạnh tranh giá cả khốc liệt giữa các doanh nghiệp. Điều này được kỳ vọng là bước đầu trong việc chấm dứt cuộc chiến giá kéo dài suốt nhiều năm.

Tuy nhiên, Morgan Stanley cảnh báo nỗ lực này sẽ khó khăn hơn trước do bối cảnh kinh tế hiện tại khắc nghiệt hơn. Ngân hàng dự báo tình trạng giảm phát sẽ còn kéo dài sang năm 2026.

Đầu tư bất động sản tiếp tục lao dốc

Đầu tư tài sản cố định nửa đầu năm dự kiến tăng 3,6%, giảm nhẹ so với mức tăng tháng 1–5. Trong đó, đầu tư bất động sản giảm mạnh 10,9% – mức thấp nhất kể từ đại dịch.

Thị trường kỳ vọng một cuộc họp chính phủ cấp cao có thể được tổ chức trong tuần để giải cứu lĩnh vực bất động sản, sau khi cổ phiếu của các nhà phát triển bất động sản Trung Quốc đồng loạt tăng trong phiên gần đây.

Tuy vậy, các chuyên gia từ Nomura, dẫn đầu bởi Lu Ting, cảnh báo về "vực thẳm nhu cầu" trong nửa cuối năm do áp lực từ dư thừa công suất, xuất khẩu suy yếu và bất động sản trì trệ.

“Bắc Kinh cần hành động quyết liệt hơn để giải quyết hỗn loạn trong thị trường bất động sản, cải cách hệ thống hưu trí để thúc đẩy tiêu dùng bền vững, cải thiện an toàn tài chính cho doanh nghiệp và làm dịu căng thẳng quốc tế.”

----------------------------------------------------------------------------------------------

Quặng sắt là một trong những mặt hàng kim loại cơ bản được giao dịch nổi bật trên Sở Giao dịch Hàng hóa Việt Nam (MXV), đóng vai trò thiết yếu trong ngành công nghiệp thép toàn cầu. Giá quặng sắt biến động mạnh theo chu kỳ cung – cầu, đặc biệt chịu ảnh hưởng lớn từ nhu cầu nhập khẩu của Trung Quốc – quốc gia tiêu thụ thép hàng đầu thế giới. Nhà đầu tư có thể giao dịch hai chiều (mua – bán) để tìm kiếm lợi nhuận trong mọi xu hướng thị trường, đồng thời doanh nghiệp có thể sử dụng công cụ phái sinh để bảo hiểm giá, giảm thiểu rủi ro trước biến động bất lợi. Quặng sắt mang đến cơ hội đầu tư hấp dẫn và công cụ quản trị rủi ro hiệu quả trong bối cảnh thị trường toàn cầu nhiều biến động.