Không ngang hàng, không đàm phán: Trung Quốc gửi thông điệp tới Mỹ

Trung Quốc tuyên bố sẵn sàng đàm phán với Mỹ nhưng với điều kiện bình đẳng, tôn trọng lẫn nhau, đồng thời cảnh báo sẽ đáp trả đến cùng nếu Washington tiếp tục gia tăng sức ép. Bắc Kinh công bố sách trắng khẳng định lập trường thương mại và chỉ trích loạt động thái đơn phương của Mỹ đe dọa ổn định kinh tế toàn cầu.

Sau loạt đòn thuế ăn miếng trả miếng, Trung Quốc phát tín hiệu sẵn sàng đàm phán – nhưng không quên đặt điều kiện tiên quyết.

Phát biểu ngày 10/4, người phát ngôn Bộ Thương mại Trung Quốc, bà He Yongqian tuyên bố Bắc Kinh sẵn sàng nối lại đàm phán với Washington, nhưng chỉ trên nền tảng bình đẳng và tôn trọng lẫn nhau. Bà nhấn mạnh, đối thoại không thể được tiến hành nếu thiếu đi sự công bằng và thiện chí từ cả hai phía.

Đồng thời, Trung Quốc tái khẳng định sẽ tiếp tục triển khai các biện pháp đáp trả để bảo vệ lợi ích phát triển và an ninh quốc gia trước những sức ép gia tăng từ bên ngoài. Theo bà He, Bắc Kinh tự tin vào năng lực nội tại để ứng phó với hàng loạt rủi ro và thách thức thương mại đang chực chờ.

"Trung Quốc sẽ theo đuổi đến cùng nếu Mỹ vẫn tiếp tục lựa chọn con đường đơn phương và gây sức ép," bà He tuyên bố, thể hiện lập trường kiên định của Bắc Kinh trong bối cảnh căng thẳng thương mại leo thang.

Bộ Thương mại Trung Quốc cũng nhấn mạnh lại một nguyên lý không thay đổi: trong một cuộc chiến thương mại, sẽ không có bên nào thực sự chiến thắng.

Tuyên bố được đưa ra giữa lúc mối quan hệ thương mại Trung - Mỹ đang ở giai đoạn căng thẳng mới. Sau khi Washington áp mức thuế lên tới 125% đối với hàng hóa Trung Quốc, Bắc Kinh nhanh chóng đáp trả bằng thuế 84% đối với hàng nhập khẩu từ Mỹ – đẩy hai nền kinh tế lớn nhất thế giới vào một vòng xoáy đối đầu mới.

Trong bối cảnh đó, ngày 9/4, Văn phòng Thông tin Quốc vụ viện Trung Quốc công bố sách trắng với tiêu đề “Lập trường của Trung Quốc về một số vấn đề liên quan đến quan hệ kinh tế và thương mại Trung - Mỹ”. Tài liệu dài sáu chương này không chỉ định hình lập trường chính thức của Bắc Kinh, mà còn cung cấp một cái nhìn toàn diện về tiến trình hợp tác và va chạm giữa hai cường quốc kinh tế.

Sách trắng mở đầu bằng việc tái khẳng định tính chất cùng có lợi trong quan hệ thương mại Trung - Mỹ, nhấn mạnh rằng Trung Quốc không theo đuổi thặng dư thương mại một chiều, và rằng cả hai bên đều gặt hái lợi ích to lớn từ hợp tác kinh tế. Tuy nhiên, những năm gần đây, sự gián đoạn trong hợp tác song phương ngày càng rõ rệt.

Tài liệu cũng liệt kê hàng loạt nỗ lực của Trung Quốc trong việc thực thi thỏa thuận kinh tế và thương mại giai đoạn 1, bao gồm: tăng cường bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ, chấm dứt việc chuyển giao công nghệ mang tính ép buộc, mở rộng cửa thị trường trong lĩnh vực nông nghiệp, tài chính và dịch vụ thực phẩm, đồng thời duy trì kênh đối thoại thực tế với Mỹ.

Bên cạnh đó, sách trắng cũng tái khẳng định cam kết của Trung Quốc với chủ nghĩa thương mại tự do và các quy tắc của Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO). Văn bản nhấn mạnh tiến trình cải cách trong chính sách thương mại của Trung Quốc, bao gồm việc giảm thuế, minh bạch hóa trợ cấp và cải thiện môi trường kinh doanh theo thông lệ quốc tế.

Tuy nhiên, sách trắng không ngần ngại chỉ trích Washington vì vi phạm thỏa thuận giai đoạn 1, trong đó có việc Mỹ mở rộng định nghĩa về an ninh quốc gia nhằm biện minh cho việc áp đặt các loại thuế bổ sung.

Kể từ năm 2018 – thời điểm cuộc chiến thương mại bùng nổ – Mỹ đã áp thuế lên hơn 500 tỷ USD hàng hóa xuất khẩu của Trung Quốc, đồng thời liên tục siết chặt các chính sách nhằm kiềm chế đà phát triển của Bắc Kinh. Gần đây nhất, Mỹ công bố loạt thuế mới, với các lý do từ vấn đề fentanyl cho đến việc áp thuế đối ứng, thậm chí nâng thuế quan hiện hành thêm 50%.

Sách trắng cảnh báo rằng, chuỗi biện pháp này sẽ không chỉ khoét sâu mâu thuẫn giữa hai nền kinh tế, mà còn đe dọa nghiêm trọng đến ổn định và phát triển kinh tế toàn cầu.