Iran thắng thế hay tự khóa mình?

Hormuz vốn vận chuyển khoảng 1/5 lượng dầu khí được giao dịch trên thế giới. Vì vậy, bất kỳ thay đổi nào tại tuyến hàng hải này đều có thể tác động trực tiếp tới giá năng lượng, lạm phát và chi phí vận tải toàn cầu.

Iran cho rằng thời gian đang đứng về phía mình khi Mỹ phải đối mặt với sức ép từ chi phí năng lượng và những hệ quả kinh tế của xung đột. Tehran cũng kỳ vọng việc kiểm soát dòng tàu qua Hormuz sẽ tạo thêm đòn bẩy trong các cuộc đàm phán.

Theo các nguồn tin, Iran yêu cầu Mỹ chấm dứt chiến tranh, dỡ bỏ phong tỏa hải quân, rút lực lượng khỏi khu vực, bồi thường thiệt hại và gỡ các lệnh trừng phạt trước khi Hormuz được mở lại.

Nếu những yêu cầu này được chấp nhận, Tehran sẽ đạt một lợi thế đáng kể. Việc kiểm soát hiệu quả tuyến đường thủy chiến lược có thể củng cố vị thế của Iran tại Vịnh Ba Tư, đồng thời tạo thêm đòn bẩy nếu các cuộc đàm phán hạt nhân được nối lại.

Nhưng cái giá kinh tế không nhỏ

Hormuz cũng là con dao hai lưỡi. Càng kéo dài gián đoạn vận tải, áp lực lên nền kinh tế Iran càng lớn.

Các cuộc tấn công và lệnh phong tỏa đã ảnh hưởng mạnh đến hoạt động công nghiệp và xuất khẩu dầu của Iran. Trong nước, lạm phát lương thực gây sức ép lên đời sống người dân, trong khi nguy cơ các biện pháp trừng phạt tiếp tục kéo dài khiến triển vọng phục hồi kinh tế trở nên khó khăn hơn.

Đây là điểm khiến chiến lược của Tehran trở thành một canh bạc. Iran có thể dùng Hormuz để gây sức ép lên Mỹ, nhưng chính nền kinh tế Iran cũng chịu tác động từ một cuộc đối đầu kéo dài.

Ở bên ngoài Iran, giá dầu là biến số đáng chú ý nhất. Nguồn cung bị gián đoạn càng lâu, lượng dầu dự trữ thương mại toàn cầu càng có nguy cơ suy giảm, tạo áp lực lên giá năng lượng và chi phí vận tải.