Iran bác điều kiện của ông Trump?

Bằng cách dán nhãn "chiến thắng giả tạo" lên các tuyên bố phá hủy kho uranium của Mỹ, Iran khẳng định yết hầu Hormuz không phải là nơi để Washington tự biên tự diễn các điều kiện ngoại giao.

Trong thông điệp đăng trên mạng xã hội Truth Social ngày 29/5, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết ông chuẩn bị đưa ra quyết định cuối cùng đối với dự thảo thỏa thuận nhằm kéo dài lệnh ngừng bắn và tiến tới chấm dứt xung đột với Iran.

Theo ông Trump, một số điều khoản trọng tâm gồm việc Iran cam kết không sở hữu vũ khí hạt nhân, mở lại hoàn toàn eo biển Hormuz, dỡ bỏ các bãi thủy lôi tại khu vực và cho phép lưu thông hàng hải trở lại.

Đáng chú ý, nhà lãnh đạo Mỹ cũng đề cập phương án thu hồi và phá hủy lượng uranium làm giàu cấp độ cao của Iran dưới sự phối hợp giữa hai bên.

Tuy nhiên, ông đồng thời nhấn mạnh các lệnh trừng phạt tài chính chưa được gỡ bỏ ở giai đoạn hiện nay.

Tehran lập tức phản ứng

Chỉ ít giờ sau tuyên bố của ông Trump, Iran khẳng định chưa đạt được bất kỳ thỏa thuận cuối cùng nào với Washington.

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baghaei cho biết các cuộc trao đổi vẫn đang diễn ra nhưng nhiều nội dung quan trọng chưa được chốt. Theo ông, những phát biểu của Tổng thống Mỹ không phản ánh đầy đủ thực tế đàm phán.

Truyền thông Iran dẫn các nguồn tin thân cận với tiến trình thương lượng cho rằng tuyên bố của ông Trump là sự "nhào trộn giữa thật và giả", trong đó có những chi tiết không hề xuất hiện trong dự thảo hiện tại.

Điểm nghẽn nằm ở uranium và Hormuz

Theo phía Iran, việc Tehran giao nộp hoặc phá hủy toàn bộ lượng uranium làm giàu là nội dung chưa từng được thống nhất.

Bên cạnh đó, yêu cầu mở cửa eo biển Hormuz mà không được áp dụng bất kỳ cơ chế quản lý hay thu phí nào cũng bị cho là không có trong văn kiện đang đàm phán.

Iran nhấn mạnh việc điều hành eo biển Hormuz phải do Tehran và Oman phối hợp quyết định nhằm bảo đảm lợi ích và an ninh khu vực.

Ngoài ra, các nguồn tin Iran cho biết ông Trump cũng không đề cập đến một số điều khoản được xem là then chốt đối với Tehran, bao gồm việc giải phóng tài sản bị phong tỏa ở nước ngoài và các cam kết ngừng bắn trên diện rộng.

Chờ quyết định cuối cùng

Các nguồn tin quốc tế cho biết Mỹ và Iran đã tiến rất gần tới một thỏa thuận mới nhằm kéo dài lệnh ngừng bắn thêm 60 ngày.

Dù vậy, Nhà Trắng được cho là vẫn đang chờ tín hiệu phê chuẩn cuối cùng từ giới lãnh đạo Iran trước khi chính thức ký kết văn kiện.

Trong bối cảnh các cuộc đấu hỏa lực quanh eo biển Hormuz vẫn chưa hoàn toàn chấm dứt, tiến trình hòa đàm đang bước vào giai đoạn nhạy cảm nhất kể từ khi lệnh ngừng bắn được thiết lập.

Khoảng cách giữa hai bên đã thu hẹp đáng kể, nhưng những bất đồng liên quan đến chương trình hạt nhân và quyền kiểm soát tuyến hàng hải chiến lược vẫn là rào cản lớn trên con đường hướng tới một thỏa thuận toàn diện.