MỚI

Tính thuế TNCN 2026

#Kinh doanh

24HMONEY đã kiểm duyệt

Honda và Nissan: Khi cuộc sáp nhập không thành

Sự đổ vỡ trong cuộc hợp tác giữa Nissan và Honda cho thấy trật tự cũ của ngành công nghiệp ô tô đang lung lay, khi khác biệt về chiến lược kỹ thuật và những quy luật thị trường mới dần định hình cuộc chơi.

Bản kế hoạch sáp nhập giữa Honda và Nissan từng gây chấn động ngành ô tô toàn cầu, nhưng chỉ sau chưa đầy hai tháng, thương vụ đầy tham vọng này đã đổ vỡ. Theo nguồn tin từ ngành, Nissan đã chính thức hủy bỏ biên bản ghi nhớ hợp nhất với Honda do bất đồng trong phương thức sáp nhập và tỷ lệ phân chia cổ phần.

Cuộc chia tay của hai “gã khổng lồ” không chỉ phản ánh sự thất bại của một thương vụ, mà còn là dấu hiệu cho thấy trật tự cũ trong ngành công nghiệp ô tô đang lung lay. Khi mỗi bên theo đuổi một chiến lược riêng và các quy tắc thị trường liên tục thay đổi, không ai có thể bám víu vào nhau để vượt qua cơn bão cạnh tranh.

Những rạn nứt trong cuộc đàm phán

Ban đầu, Nissan kỳ vọng thương vụ sáp nhập sẽ diễn ra trên cơ sở bình đẳng, với tỷ lệ sở hữu cổ phần 50/50 hoặc 40/60. Hãng này còn đề xuất tích hợp một số nhà máy của Honda vào hệ thống sản xuất toàn cầu của mình để tối ưu chi phí. Ngược lại, Honda lại muốn kiểm soát quyền lực quản lý nhằm đẩy nhanh quá trình tái cơ cấu kinh doanh. Hãng này cũng đề nghị cắt giảm nhân sự quy mô lớn để cải thiện tình hình tài chính, nhưng vấp phải sự phản đối từ Nissan.

Thực tế, khác biệt giữa Honda và Nissan không chỉ nằm ở chiến lược kinh doanh mà còn là sự đối lập về văn hóa doanh nghiệp. Nissan, được thành lập năm 1933, phát triển dưới sự kiểm soát chặt chẽ của các tập đoàn tài phiệt Nhật Bản, lấy hiệu suất sản xuất và kiểm soát chi phí làm trọng tâm. Trong khi đó, Honda, do Soichiro Honda sáng lập, theo đuổi triết lý đặt hiệu suất và công nghệ lên hàng đầu. Sự khác biệt này đã dẫn đến mâu thuẫn sâu sắc trong quá trình đàm phán sáp nhập.

Một trong những điểm xung đột lớn nhất là định hướng phát triển công nghệ trong tương lai. Nissan, với lợi thế từ dòng xe điện Leaf, muốn tập trung vào công nghệ e-Power hybrid như một bước đệm trước khi chuyển sang xe điện thuần túy. Trong khi đó, Honda đặt cược vào năng lượng hydro, hợp tác với General Motors để phát triển hệ thống pin nhiên liệu hydro thế hệ mới. Sự bất đồng này khiến hai bên khó tìm được tiếng nói chung về chiến lược dài hạn.

Tương lai nào cho Nissan?

Thất bại trong đàm phán với Honda đã khiến Nissan tiếp tục đối mặt với nguy cơ tài chính nghiêm trọng. Theo các báo cáo, nếu không có sự cải tổ mạnh mẽ, Nissan chỉ có thể duy trì hoạt động trong khoảng 12-14 tháng nữa. Vì vậy, hãng này buộc phải tìm kiếm một đối tác chiến lược khác để duy trì sự tồn tại.

Trước đó, có thông tin rằng tập đoàn công nghệ Foxconn đã đàm phán mua cổ phần của Nissan, nhưng thương vụ này không thành công. Chính phủ Nhật Bản cũng đã nỗ lực thúc đẩy cuộc sáp nhập giữa Nissan và Honda nhằm bảo vệ hãng xe này khỏi sự thâu tóm của các doanh nghiệp nước ngoài. Tuy nhiên, với việc thương vụ đổ vỡ, Nissan phải tự tìm lối thoát cho mình.

Một trong những hướng đi của Nissan là đẩy mạnh phát triển xe điện. CEO Nissan, Makoto Uchida, từng tuyên bố rằng hãng sẽ đầu tư 2.000 tỷ yen (13,1 tỷ USD) để ra mắt 27 mẫu xe điện vào năm 2030, trong đó có 19 mẫu xe thuần điện. Nissan cũng đang hợp tác với Mitsubishi Motors để phát triển pin thể rắn – công nghệ được kỳ vọng sẽ tạo ra bước đột phá trong ngành xe điện.

Honda có thực sự vững vàng?

Dù là bên chủ động rút lui khỏi thương vụ sáp nhập, Honda cũng không hoàn toàn ở thế an toàn. Hãng này đang theo đuổi chiến lược phát triển song song hai mảng: hợp tác với Sony để ra mắt mẫu xe điện thông minh AFEELA 1 và đẩy nhanh quá trình thương mại hóa năng lượng hydro.

Tuy nhiên, định hướng này cũng đối mặt với nhiều thách thức. Năng lượng hydro có chi phí sản xuất cao, cơ sở hạ tầng hạn chế và gặp nhiều rào cản trong việc mở rộng quy mô. Hơn nữa, doanh số của Honda tại thị trường Trung Quốc đang giảm mạnh trong 11 tháng liên tiếp, buộc hãng phải tính toán lại chiến lược dài hạn của mình.

Ngành ô tô Nhật Bản trước nguy cơ tụt hậu

Khi Tesla, BYD hay Huawei đang tái định nghĩa ngành ô tô bằng phần mềm và trí tuệ nhân tạo, các thương hiệu Nhật Bản lại tỏ ra chậm chạp trong việc chuyển mình. Chính phủ Nhật Bản đã cố gắng thúc đẩy sự hợp tác giữa các hãng xe nội địa như một giải pháp phòng thủ trước làn sóng cạnh tranh từ Trung Quốc và phương Tây.

Tuy nhiên, thay vì mô hình sáp nhập toàn diện, xu hướng hiện nay là “hợp tác chính xác” – các hãng xe chỉ liên kết trong một số công nghệ hoặc thị trường cụ thể, giữ nguyên sự độc lập trong quản lý. Volkswagen đã đầu tư vào Xpeng Motors, Audi hợp tác với IM Motors, và các tập đoàn châu Âu đang tận dụng lợi thế của “vị vua địa phương” để thâm nhập thị trường xe điện thông minh của Trung Quốc.

Trong bối cảnh đó, thất bại trong thương vụ Nissan – Honda không chỉ là câu chuyện riêng của hai doanh nghiệp mà còn phản ánh một thách thức lớn hơn đối với ngành công nghiệp ô tô Nhật Bản: nếu không có sự thay đổi mạnh mẽ, họ có thể sẽ bị bỏ lại phía sau trong cuộc đua chuyển đổi công nghệ.