Hoa Kỳ tăng cường thuế nhập khẩu: Rủi ro mới cho thị trường hàng hóa toàn cầu!

Trong nửa đầu năm 2025, Hoa Kỳ liên tục điều chỉnh thuế quan với các đối tác lớn như Trung Quốc, EU và Đông Nam Á. Các động thái này phản ánh chính sách "Nước Mỹ trên hết" trở lại dưới thời ông Trump, đồng thời tạo thêm bất ổn cho chuỗi cung ứng toàn cầu. Thị trường hàng hóa – vốn nhạy cảm với rủi ro thương mại – đang chịu tác động trực tiếp cả về giá cả lẫn dòng chảy thương mại.

CÁC ĐỘNG THÁI THUẾ QUAN MỚI NHẤT TỪ HOA KỲ

1. Thuế cơ bản 10% với phần lớn hàng nhập khẩu (từ 2/4/2025)

Chính sách: Mỹ áp mức thuế tối thiểu 10% lên hầu hết hàng nhập khẩu; có thể lên đến 60% với "quốc gia vi phạm thương mại", trong đó Trung Quốc bị nhắm đến nhiều nhất.

Tác động:

- Tăng giá đầu vào cho doanh nghiệp trong nước, nhất là trong công nghiệp chế biến.

- Thúc đẩy các quốc gia thứ ba (Việt Nam, Mexico, Ấn Độ) tham gia thay thế chuỗi cung ứng Trung Quốc.

- Gia tăng rủi ro chi phí và lạm phát nhập khẩu tại Mỹ, ảnh hưởng đến sức mua.

2. Thuế 25% với ô tô và linh kiện nhập khẩu (từ 2/4/2025)

Ngoại lệ: Canada và Mexico được miễn do nằm trong USMCA.

Tác động:

- Giá xe nhập khẩu tại Mỹ tăng mạnh, kéo theo giảm nhu cầu tiêu dùng ô tô nhập.

- Tác động dây chuyền đến giá các hàng hóa đầu vào như thép, nhôm, cao su và nhựa kỹ thuật.

- Buộc các hãng lớn như Toyota, BMW, Hyundai xem xét mở rộng sản xuất nội địa hoặc chuyển hướng sang thị trường khác.

3. Tạm hoãn áp thuế 50% với hàng EU đến 9/7/2025

Chi tiết: Biện pháp hoãn giúp mở đường cho đàm phán thương mại mới giữa Mỹ và EU.

Hoa Kỳ tăng cường thuế nhập khẩu: Rủi ro mới cho thị trường hàng hóa toàn cầu!

Tác động:

- Tránh được leo thang căng thẳng trong ngắn hạn, đặc biệt đối với các mặt hàng có biên lợi nhuận cao như rượu, thực phẩm chế biến và máy móc công nghiệp.

- Duy trì mức giá ổn định hơn cho hàng hóa EU tại thị trường Mỹ, hạn chế tác động lạm phát.

4. Tạm ngừng áp thuế cao với Trung Quốc trong 90 ngày (từ 14/5/2025)

Chi tiết: Mức thuế giảm từ 145% còn 30% phía Mỹ và từ 125% còn 10% phía Trung Quốc.

Tác động:

- Làm dịu căng thẳng thương mại song phương, đặc biệt ở nhóm hàng nông sản và linh kiện điện tử.

- Do thời hạn chỉ 90 ngày, các doanh nghiệp xuất nhập khẩu vẫn dè dặt mở rộng đơn hàng.

- Thị trường hàng hóa hưởng lợi trong ngắn hạn, đặc biệt là đậu tương, đồng, và sản phẩm hóa chất.

5. Mỹ áp thuế chống bán phá giá với pin mặt trời từ Đông Nam Á (từ 20/5/2025)

Các nước bị ảnh hưởng: Việt Nam, Thái Lan, Malaysia, Campuchia.

Tác động:

- Giá tấm pin mặt trời tăng tại Mỹ, gây khó khăn cho các dự án năng lượng tái tạo.

- Dịch chuyển thương mại sang các thị trường khác như Ấn Độ và EU, thay đổi nhu cầu vật tư liên quan (polysilicon, bạc công nghiệp).

- Gây sức ép buộc các nước Đông Nam Á đầu tư nhiều hơn vào công nghệ và tuân thủ thương mại công bằng.

ẢNH HƯỞNG ĐẾN THỊ TRƯỜNG HÀNG HÓA

- Nông sản: Các mặt hàng như đậu tương, ngô, lúa mì hưởng lợi tạm thời từ việc Mỹ - Trung giảm thuế, nhưng tính bền vững thấp do không có cam kết dài hạn.

- Kim loại: Thị trường thép và nhôm biến động mạnh trước chính sách thuế nhập xe và gia tăng sản xuất nội địa tại Mỹ. Đồng thời, sự gián đoạn từ Trung Quốc khiến giá một số kim loại cơ bản có xu hướng tăng.

Hình: Xu hướng tích trữ đồng trước thuế quan đã khiến tồn kho tại New York tăng 4,5%, đạt mức cao nhất trong 7 năm là 158 nghìn tấn.

- Năng lượng và công nghiệp sạch: Việc Mỹ áp thuế với sản phẩm năng lượng mặt trời nhập từ châu Á làm chậm tiến độ các dự án điện mặt trời trong nước, kéo theo nhu cầu nguyên liệu giảm cục bộ.

KẾT LUẬN

Chính sách thuế quan mới của Mỹ năm 2025 không chỉ là đòn bẩy chính trị mà còn tạo tác động lan rộng đến thị trường hàng hóa toàn cầu. Với việc sử dụng thuế như một công cụ đàm phán và bảo hộ, thị trường hàng hóa đang bước vào giai đoạn mới với nhiều rủi ro khó lường hơn. Doanh nghiệp xuất nhập khẩu và nhà đầu tư cần theo sát các diễn biến chính sách, đồng thời đa dạng hóa thị trường và nguồn cung để thích nghi trước sự thay đổi nhanh chóng trong trật tự thương mại quốc tế.