Hà Nội "siết" giao thông vùng lõi trung tâm

Hà Nội vừa chính thức đặt quân bài chiến lược lên bàn nghị sự bằng tờ trình kích hoạt Đề án “Vùng phát thải thấp trong vành đai 1”. Đây là một chiến dịch tổng lực nhằm tái cấu trúc triệt để bức tranh giao thông đô thị, khởi đầu bằng tối hậu thư cấm tuyệt đối mọi phương tiện cơ giới quanh khu vực Hồ Gươm vào các tối cuối tuần từ ngày 1/7/2026. Lộ trình 3 giai đoạn khốc liệt này không chỉ là cuộc chiến dẹp bỏ khói bụi, mà còn là bước đi tối thượng nhằm thanh lọc dòng xe xăng, lập rào chắn kỹ thuật kiểm soát khí thải toàn diện lõi di sản Thủ đô.

Bằng cách siết chặt từ xe công nghệ đến việc khai tử ô tô lỗi thời và lập hệ thống camera quét biển số xử phạt, Hà Nội đang chứng minh một tư duy quản trị thép: Chấp nhận va chạm xã hội để đổi lấy một trung tâm xanh.

Hà Nội "siết" giao thông vùng lõi trung tâm

UBND TP Hà Nội vừa trình đề án xây dựng vùng phát thải thấp trong khu vực vành đai 1 với lộ trình triển khai từ giữa năm 2026 đến hết năm 2029.

Theo đề xuất, giai đoạn thí điểm đầu tiên sẽ diễn ra từ ngày 1/7 đến 31/12/2026 tại phường Hoàn Kiếm. Khu vực trung tâm rộng khoảng 0,5 km², bao quanh bởi các tuyến Tràng Tiền, Hàng Khay, Lê Thái Tổ, Hàng Đào, Hàng Ngang, Hàng Buồm, Mã Mây, Hàng Bạc, Hàng Mắm, Nguyễn Hữu Huân và Lý Thái Tổ.

Tại đây, thành phố đề xuất cấm toàn bộ phương tiện giao thông đường bộ, bao gồm ô tô và xe máy, từ 19h đến 24h vào các ngày thứ Sáu, thứ Bảy và Chủ nhật hằng tuần.

Ngoài khu vực lõi, vùng phát thải thấp sẽ được mở rộng sang khu vực rộng khoảng 1,65 km² bao quanh bởi các tuyến Tràng Thi, Phùng Hưng, Hàng Đậu, Trần Nhật Duật, Trần Quang Khải, Tràng Tiền và Hàng Khay.

Các phương tiện ưu tiên và xe được cơ quan chức năng cấp phép vẫn được lưu thông. Với xe máy chạy xăng, thành phố định hướng giảm dần hoạt động, khuyến khích người dân chuyển sang giao thông công cộng hoặc phương tiện sử dụng năng lượng sạch.

Đối với ô tô dùng nhiên liệu hóa thạch, nhiều biện pháp kiểm soát chặt hơn được đề xuất. Xe khách trên 16 chỗ sẽ bị hạn chế trong giờ cao điểm, xe tải chỉ được hoạt động theo khung giờ quy định, trong khi xe tải trên 3,5 tấn dự kiến bị cấm hoàn toàn trong vùng phát thải thấp.

Mở rộng toàn bộ khu vực vành đai 1

Từ năm 2027, phạm vi thí điểm dự kiến mở rộng ra toàn bộ phường Hoàn Kiếm và Cửa Nam. Các phương tiện không đạt tiêu chuẩn khí thải sẽ từng bước bị loại khỏi khu vực trung tâm.

Đến giai đoạn 2028-2029, vùng phát thải thấp được mở rộng trên toàn bộ khu vực vành đai 1 với diện tích hơn 26 km² và dân số khoảng 625.000 người.

Theo đề án, xe máy không đạt tiêu chuẩn khí thải mức 3 và ô tô không đạt chuẩn khí thải mức 4 sẽ bị hạn chế hoặc cấm lưu thông tùy từng nhóm phương tiện.

Song song với việc siết phương tiện, Hà Nội đặt mục tiêu phát triển mạnh hệ thống xe buýt điện, đường sắt đô thị, xe đạp công cộng, xe máy điện công cộng, mạng lưới trạm sạc và trạm đổi pin. Hệ thống camera nhận diện biển số cùng nền tảng quản lý dữ liệu giao thông cũng sẽ được triển khai để kiểm soát phương tiện ra vào vùng phát thải thấp.

Bên cạnh đó, thành phố nghiên cứu các cơ chế hỗ trợ người dân và doanh nghiệp chuyển đổi từ phương tiện chạy xăng dầu sang phương tiện năng lượng sạch, hướng tới mục tiêu giảm phát thải và tái cấu trúc giao thông đô thị theo hướng xanh, bền vững hơn.