#KT vĩ mô

24HMONEY đã kiểm duyệt

Hà Nội sắp cấm xe máy xăng theo giờ: Ô nhiễm giảm được bao nhiêu?

Từ 1/7/2026, Hà Nội sẽ thí điểm cấm xe máy chạy xăng theo khung giờ trong 9 phường nội đô thuộc Vành đai 1, hướng tới giảm ô nhiễm không khí và ùn tắc giao thông. Giải pháp này được đánh giá là bước đi quan trọng, nhưng vẫn còn nhiều băn khoăn về hiệu quả thực tế đối với khoảng 6,4 triệu xe chạy xăng hiện nay.

Trước thực trạng ô nhiễm không khí ngày càng nghiêm trọng tại Hà Nội, đặc biệt trong những ngày gần đây, người dân Thủ đô đang trải qua những ngày “siêu ô nhiễm” kéo dài từ sáng tới đêm. Trong bối cảnh này, việc thí điểm cấm xe máy chạy xăng theo khung giờ hoặc trong khu vực xác định tại Vành đai 1 được xem là giải pháp quan trọng nhằm kiểm soát chất lượng không khí và quản lý giao thông đô thị.

Theo kế hoạch, từ 1/7/2026, Hà Nội sẽ áp dụng cấm xe máy xăng theo giờ tại 9 phường nội đô thuộc Vành đai 1. Thay vì cấm hoàn toàn cả ngày như trước đây, việc điều chỉnh theo khung giờ hoặc khu vực nhằm giảm sốc cho người dân và tạo thời gian chuẩn bị chuyển đổi sang các phương tiện thân thiện với môi trường.

PGS. TS Hoàng Anh Lê, Khoa Môi trường, Trường Đại học Khoa học Tự nhiên, Đại học Quốc gia Hà Nội, nhận định: “Cấm xe máy xăng theo giờ chủ yếu nhắm tới khung giờ cao điểm sáng 7-9 giờ và chiều 17-19 giờ. Đây là thời điểm mật độ giao thông cao và phát thải lớn nhất, do đó việc cấm xe trong khung giờ này có thể giảm mức phát thải, cải thiện chất lượng không khí phần nào.”

TS Chu Mạnh Hùng, nguyên Vụ trưởng Vụ Môi trường, Bộ Giao thông vận tải, cho biết thêm: “Mục tiêu trước mắt là giảm phát thải, giảm mật độ phương tiện và ùn tắc giao thông. Đây là biện pháp tình thế, nhưng cần quyết tâm thực hiện kèm theo các giải pháp cụ thể hơn để đạt hiệu quả.”

Khuyến khích thay đổi thói quen di chuyển

Bà Nguyễn Hương Huế, Cán bộ phụ trách giao thông của Cơ quan Phát triển Pháp (AFD), nhận định việc cấm xe máy xăng theo khung giờ sẽ giúp người dân nhận thấy tác động gần như tức thời tới chất lượng không khí, đồng thời khuyến khích thay đổi thói quen di chuyển: “Việc hạn chế theo khung giờ trong giai đoạn đầu giúp người dân chuẩn bị dần tâm lý và thích nghi với việc từ bỏ phương tiện gây ô nhiễm.”

PGS. TS Vũ Thanh Ca, giảng viên cao cấp Trường Đại học Tài nguyên Môi trường, cũng nhấn mạnh: “Cấm xe máy xăng không chỉ giúp giảm ô nhiễm mà còn làm giảm ùn tắc và tai nạn giao thông, tạo giá trị kinh tế – xã hội bền vững. Tuy nhiên, chuyển đổi cần song hành với hoàn thiện mạng lưới giao thông công cộng, đặc biệt là hệ thống xe buýt điện với tần suất và lộ trình phù hợp.”

Những câu hỏi còn bỏ ngỏ

Mặc dù đa số người dân ủng hộ biện pháp này, nhiều ý kiến cho rằng khung giờ và mức hỗ trợ cho phương tiện xanh vẫn chưa đủ rõ ràng. Việc Hà Nội cần làm rõ tỷ lệ ô nhiễm thực tế từ xe xăng, cũng như tính toán mức giảm phát thải dự kiến, vẫn là điều quan trọng để chính sách hiệu quả.

Các chuyên gia đều thống nhất rằng việc hạn chế xe máy xăng là bước đi quan trọng để quản lý giao thông đô thị và kiểm soát ô nhiễm. Tuy nhiên, với thời hạn triển khai chỉ còn 7 tháng, chính quyền và người dân còn nhiều việc phải chuẩn bị, từ chuyển đổi phương tiện đến thay đổi thói quen di chuyển, nhằm đảm bảo hiệu quả thực tiễn của chính sách.