Giấc mơ an cư đổi chiều?

Sự lệch pha nghiêm trọng giữa nguồn cung hạng sang và túi tiền của đại số đông đang ép thị trường bất động sản bước vào một cuộc đại phẫu, nơi phân khúc cho thuê và các đô thị vệ tinh buộc phải gánh vác tương lai của ngành nhà ở.

Trong vòng 5 năm qua, giá căn hộ tại các đô thị lớn đã tăng với tốc độ vượt xa thu nhập của người dân. Theo các nghiên cứu thị trường, giá căn hộ tại Hà Nội tăng khoảng 72%, TP.HCM tăng 50% và Đà Nẵng tăng 34%, trong khi thu nhập bình quân chỉ tăng từ 6-10% mỗi năm.

Đến cuối năm 2025, giá nhà tại Việt Nam đã tương đương khoảng 20 lần thu nhập bình quân năm của người dân, thuộc nhóm thị trường có tỷ lệ giá nhà trên thu nhập ở mức cao trong khu vực.

Đầu quý II/2026, giá căn hộ sơ cấp tại Hà Nội và TP.HCM đều tiến sát mốc 4.000 USD/m². Trong khi đó, phân khúc nhà ở vừa túi tiền gần như biến mất khỏi các đô thị lớn.

Nguồn cung mới chủ yếu tập trung ở phân khúc cao cấp và hạng sang, khiến nhiều người trẻ rơi vào tình cảnh không đủ điều kiện tiếp cận nhà ở xã hội nhưng cũng không đủ khả năng mua nhà thương mại.

Người trẻ bắt đầu tính "chi phí cơ hội"

Áp lực không chỉ đến từ giá nhà. Chi phí sinh hoạt, tiền thuê nhà, đi lại và các dịch vụ thiết yếu liên tục gia tăng khiến khả năng tích lũy của nhiều gia đình trẻ ngày càng thu hẹp.

Trong bối cảnh đó, tư duy tài chính của thế hệ trẻ cũng đang thay đổi rõ rệt. Nếu trước đây sở hữu nhà được xem là cột mốc quan trọng nhất của tuổi trưởng thành thì nay nhiều người lựa chọn một hướng đi khác.

Thay vì dành phần lớn thu nhập để trả góp trong 20-30 năm, họ ưu tiên đầu tư, học tập, nâng cao kỹ năng, xây dựng sự nghiệp hoặc cải thiện chất lượng sống.

Đối với thế hệ Gen Z, quyết định mua nhà không còn đơn thuần là câu chuyện sở hữu tài sản mà trở thành bài toán cân bằng giữa nơi ở, cơ hội nghề nghiệp, tính linh hoạt và hiệu quả sử dụng dòng tiền.

Thị trường đối mặt sự thay đổi nhu cầu

Theo các chuyên gia, thị trường bất động sản đang xuất hiện sự lệch pha rõ rệt giữa nguồn cung và nhu cầu thực.

Trong khi nhu cầu lớn nhất vẫn thuộc về phân khúc nhà ở phù hợp khả năng chi trả của số đông thì nguồn cung mới lại nghiêng mạnh về nhóm sản phẩm cao cấp. Sự mất cân đối này khiến khoảng cách giữa người mua và thị trường ngày càng rộng hơn.

Khi khả năng sở hữu suy giảm, nhu cầu có xu hướng dịch chuyển sang các đô thị vệ tinh, nơi giá nhà còn dễ tiếp cận hơn. Đồng thời, thị trường cho thuê cũng được dự báo sẽ bước vào giai đoạn phát triển mạnh khi ngày càng nhiều người chấp nhận thuê nhà thay vì cố gắng sở hữu bằng mọi giá.

Cuộc đua mới của doanh nghiệp địa ốc

Các chuyên gia cho rằng chìa khóa của thị trường trong giai đoạn tới không nằm ở việc phát triển thêm các dự án đắt đỏ mà ở khả năng cung cấp sản phẩm phù hợp với nhu cầu thực tế.

Bên cạnh việc mở rộng nguồn cung nhà ở giá hợp lý, cần có thêm các cơ chế hỗ trợ về đất đai, thuế và thủ tục đầu tư nhằm khuyến khích doanh nghiệp tham gia phân khúc này.

Với quy mô dân số trẻ lớn và tốc độ đô thị hóa tiếp tục tăng cao, nhu cầu nhà ở tại Việt Nam vẫn rất lớn. Tuy nhiên, trong bối cảnh mới, lợi thế cạnh tranh sẽ thuộc về những doanh nghiệp có thể giải quyết bài toán vừa túi tiền thay vì chỉ chạy theo phân khúc cao cấp.

Giấc mơ an cư chưa biến mất, nhưng cách người trẻ tiếp cận giấc mơ ấy đang thay đổi nhanh chóng.