FDI chất lượng cao: Làm sao để đến và ở lại?

Việt Nam đang nổi lên như điểm sáng trong làn sóng tái cấu trúc chuỗi cung ứng toàn cầu, thu hút mạnh mẽ dòng vốn FDI nhờ lợi thế chi phí, vị trí địa chiến lược và môi trường chính sách ổn định. Tuy nhiên, để giữ chân FDI chất lượng cao, Việt Nam cần vượt qua thách thức về nhân lực, hạ tầng và chuyển mình sang mô hình phát triển dựa trên đổi mới sáng tạo, xanh và bền vững.

Thời cơ quốc tế đang rộng mở, cộng đồng doanh nghiệp trong nước sẵn sàng đồng hành. Vấn đề đặt ra là Việt Nam sẽ hành động ra sao để không chỉ thu hút mà còn giữ chân được dòng vốn FDI chất lượng cao, biến cơ hội thành lợi thế dài hạn.

Cơ hội vàng trong làn sóng dịch chuyển chuỗi cung ứng

Trong bối cảnh chuỗi cung ứng toàn cầu tái cấu trúc mạnh mẽ, Việt Nam nổi lên như một “điểm sáng” đầu tư. Những biến động thương mại – địa chính trị, chính sách thuế mới từ các nền kinh tế lớn cùng xu hướng “China +1” đang đặt Việt Nam vào vị thế chưa từng có trong lịch sử hội nhập.

FDI vào Việt Nam tiếp tục tăng trưởng tích cực bất chấp bối cảnh thương mại – đầu tư toàn cầu nhiều thách thức. Báo cáo của Cushman & Wakefield chỉ ra: chính sách thuế mới từ Mỹ vô tình trở thành cú hích, khiến dòng vốn sản xuất – thương mại dịch chuyển mạnh mẽ, trong đó Việt Nam là điểm đến hưởng lợi rõ rệt. Lợi thế chi phí, vị trí chiến lược, cùng môi trường chính sách ổn định đang hội tụ để biến Việt Nam thành công xưởng mới của châu Á.

Không chỉ đón nhà đầu tư mới, Việt Nam còn giữ chân thành công các “đại bàng” FDI đã hiện diện. Từ DEEP C đến Sumitomo, các tập đoàn quốc tế liên tục tái khẳng định cam kết đồng hành lâu dài, đồng thời bày tỏ mong muốn góp phần vào mục tiêu phát triển bền vững, trung hòa carbon, và đưa Việt Nam trở thành quốc gia thu nhập cao vào năm 2045.

Cùng với đó, những yếu tố nền tảng như vị thế chính trị ổn định, 17 hiệp định thương mại tự do, dân số trẻ, năng động và khát vọng phát triển đã củng cố niềm tin cho cộng đồng doanh nghiệp toàn cầu. Triển vọng 5–10 năm tới, với hạ tầng giao thông – năng lượng được đầu tư mạnh, cùng mô hình nhà xưởng xanh đạt chuẩn ESG, tiếp tục mở ra dư địa lớn cho dòng vốn FDI chiến lược.

Giữ chân FDI – thách thức và yêu cầu bứt phá

Tuy nhiên, bên cạnh lợi thế, Việt Nam đang đối diện nhiều thách thức để trở thành công xưởng chiến lược của khu vực. Nguồn nhân lực chất lượng cao là điểm nghẽn lớn nhất: cơ cấu dân số vàng dần thu hẹp, trong khi tình trạng thiếu hụt lao động tay nghề cao ngày càng rõ nét. Song song, những rào cản về quỹ đất công nghiệp, hạ tầng, cạnh tranh khu vực và yêu cầu khắt khe về phát triển bền vững cũng tạo áp lực lớn.

Giới chuyên gia cho rằng, để duy trì vị thế, Việt Nam cần bước chuyển căn bản: từ mô hình FDI dựa trên chi phí thấp sang mô hình dựa trên đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và tăng trưởng xanh. Giáo dục – đào tạo, cải cách thủ tục hành chính, nâng cấp hạ tầng chiến lược, minh bạch hóa môi trường kinh doanh, cùng cam kết phát triển bền vững chính là những “chìa khóa” để giữ chân FDI chất lượng cao.

Từ điểm đến đến ngôi nhà bền vững của FDI

Hơn ba thập kỷ qua, FDI đã trở thành động lực quan trọng cho tăng trưởng và hội nhập toàn cầu của Việt Nam. Nhưng trong giai đoạn mới, lợi thế không còn nằm ở chi phí rẻ hay cơ cấu dân số, mà ở năng lực đổi mới và khả năng kiến tạo môi trường phát triển bền vững.

Nếu tận dụng đúng “thời cơ vàng” hôm nay, Việt Nam không chỉ dừng lại ở vị thế “điểm đến” của dòng vốn quốc tế, mà có thể vươn lên trở thành “ngôi nhà bền vững” của các tập đoàn toàn cầu trong thập kỷ tới.