Donald Trump và ngày 1/5 định mệnh: Rút quân hay đối đầu Hiến pháp?

Mốc 60 ngày theo luật chiến tranh đang tiến sát, đặt Tổng thống Mỹ vào thế phải chọn: xin phép Quốc hội, thu hẹp chiến dịch, hoặc tìm cách kéo dài. Không còn nhiều khoảng trống để trì hoãn.

Gần hai tháng sau khi chiến dịch quân sự tại Iran bắt đầu, đồng hồ pháp lý đang trở thành yếu tố chi phối. Theo quy định, Tổng thống Mỹ chỉ có tối đa 60 ngày triển khai chiến sự nếu chưa được Quốc hội phê chuẩn. Thời hạn này dự kiến chạm mốc vào ngày 1/5.

Việc thông báo chính thức được gửi tới Quốc hội vào đầu tháng 3 đã kích hoạt bộ đếm này. Từ đó đến nay, mọi nỗ lực của phe Dân chủ nhằm buộc chấm dứt chiến dịch đều bị chặn lại, nhưng “lá chắn” chính trị đang có dấu hiệu mỏng dần.

Sự ủng hộ không còn tuyệt đối

Ngay trong nội bộ đảng cầm quyền, một số tiếng nói bắt đầu thận trọng hơn. Nhiều nghị sĩ phát tín hiệu sẽ không tiếp tục ủng hộ nếu chiến dịch kéo dài mà không có sự đồng thuận từ Quốc hội.

Điều này khiến mốc 60 ngày không chỉ là giới hạn pháp lý, mà còn là phép thử về mức độ ủng hộ chính trị. Khi chiến sự bước sang tháng thứ ba, cán cân quyền lực có thể đảo chiều nhanh hơn dự đoán.

Ba lựa chọn khó tránh

Khi thời hạn kết thúc, Tổng thống về cơ bản chỉ còn ba hướng đi.

Một là tìm kiếm sự phê chuẩn chính thức từ Quốc hội để tiếp tục chiến dịch. Đây là con đường hợp pháp nhất, nhưng cũng tiềm ẩn rủi ro về chính trị nếu không đạt đủ đồng thuận.

Hai là giảm dần sự tham gia quân sự, từng bước rút lực lượng nhằm tránh vi phạm quy định.

Ba là kích hoạt cơ chế gia hạn thêm 30 ngày, nhưng chỉ để phục vụ việc rút quân an toàn, không cho phép mở rộng tấn công. Điều này đồng nghĩa với việc chiến dịch sẽ bị “khóa tay” trong giai đoạn cuối.

Kịch bản “lách luật” không mới

Trong thực tế, các chính quyền Mỹ từng nhiều lần tìm cách diễn giải linh hoạt luật này. Tiền lệ cho thấy Nhà Trắng có thể lập luận rằng chiến dịch không cấu thành “xung đột toàn diện”, từ đó kéo dài thời gian mà không cần phê chuẩn.

Tuy nhiên, cách tiếp cận này luôn gây tranh cãi và có thể khiến căng thẳng chính trị leo thang, đặc biệt khi sự đồng thuận trong Quốc hội không còn chắc chắn.

Quyết định mang tính bước ngoặt

Mốc 1/5 vì thế không đơn thuần là một thời hạn kỹ thuật. Đây là điểm giao cắt giữa pháp lý, chính trị và chiến lược quân sự.

Nếu tiếp tục chiến dịch mà không có sự hậu thuẫn rõ ràng, Nhà Trắng có nguy cơ đối mặt với áp lực lớn từ cả hai đảng. Ngược lại, nếu rút lui quá sớm, toàn bộ mục tiêu chiến lược có thể bị đặt dấu hỏi.

Trong một cuộc chiến mà thị trường tài chính đã dần “miễn nhiễm”, thì chính trường Mỹ lại bước vào giai đoạn nhạy cảm nhất.