Điều hướng rủi ro: ảnh hưởng của nợ Mỹ đến giá trị đồng đô la và tài chính toàn cầu

Hoa Kỳ ngày càng phụ thuộc vào các chủ nợ nước ngoài, làm dấy lên lo ngại về rủi ro tài chính và sự ổn định của đồng đô la.

Dù đồng đô la vẫn giữ được vị thế vững chắc nhờ kỳ vọng vào tăng trưởng kinh tế và chính sách tài khóa từ chính quyền mới, sức mạnh này lại che giấu những điểm yếu cấu trúc sâu sắc có thể dẫn đến điều chỉnh đáng kể giá trị của đồng tiền này.

Bối Cảnh Kinh Tế Hiện Tại

Đồng đô la Mỹ bắt đầu năm 2025 với vị thế mạnh mẽ, nối tiếp đợt tăng đáng kể trong năm 2024 sau chiến thắng bầu cử của Donald Trump. Chỉ số DXY đã tăng 8% chỉ trong hơn ba tháng. Động lực này được thúc đẩy bởi môi trường kinh doanh thân thiện với mức thuế thấp, kỳ vọng tăng trưởng vượt trội và lợi suất cao hơn. Tuy nhiên, tình trạng này đã dẫn đến sự gia tăng đầu tư nước ngoài vào tài sản Mỹ, làm gia tăng sự phụ thuộc vào nguồn tài trợ bên ngoài và dấy lên lo ngại về tính bền vững của xu hướng này.

Song Hành Thâm Hụt: Thâm Hụt Tài Khoản Vãng Lai và Ngân Sách

Hai thâm hụt chính—bao gồm tài khoản vãng lai và thâm hụt ngân sách—đang ở mức đáng báo động. Thâm hụt tài khoản vãng lai của Mỹ hiện là một trong những mức lớn nhất trong các nền kinh tế lớn, chỉ đứng sau Brazil nếu so với GDP. Trong khi thâm hụt ngân sách đã được chú ý từ lâu, thâm hụt tài khoản vãng lai ngày càng được quan tâm vì những tác động đến ổn định tài chính.

Những Điểm Yếu Cấu Trúc

Lo ngại chính nằm ở thành phần của tài khoản vãng lai. Trước đây, Mỹ luôn có thặng dư trong cán cân thu nhập chính, nhận nhiều hơn từ các khoản đầu tư nước ngoài so với chi trả. Tuy nhiên, xu hướng này đang thay đổi; lần đầu tiên, cán cân thu nhập chính dự kiến sẽ thâm hụt do chi trả ngày càng tăng từ các tài sản Mỹ do nước ngoài nắm giữ, hiện đạt gần 500 tỷ USD mỗi năm, tăng gần 70%. Sự thay đổi này cho thấy Mỹ ngày càng dễ bị tổn thương trước các biến động tài chính toàn cầu và lãi suất tăng cao.

Vị Thế Đầu Tư Quốc Tế Ròng (NIIP)

Vị thế đầu tư quốc tế ròng (NIIP) của Mỹ đã xấu đi đáng kể, lần đầu tiên vượt mức -100% GDP vào cuối năm 2024. Con số này phản ánh kết quả tích lũy của các thâm hụt tài khoản vãng lai liên tục, nhấn mạnh sự gia tăng nợ nần của Mỹ đối với các nhà đầu tư nước ngoài. Mỹ hiện sở hữu khoảng 38 nghìn tỷ USD tài sản ở nước ngoài, nhưng bị lu mờ bởi 62 nghìn tỷ USD nợ phải trả cho các thực thể nước ngoài. Sự mất cân đối này tiềm ẩn rủi ro, vì nó cho thấy sự phụ thuộc ngày càng lớn vào nguồn tài trợ bên ngoài.

Vai Trò Của Đầu Tư Nước Ngoài

Đầu tư nước ngoài đóng vai trò quan trọng trong việc tài trợ cho các khoản thâm hụt của Mỹ. Tâm lý "không có lựa chọn thay thế" của các nhà đầu tư toàn cầu đối với tài sản Mỹ đã dẫn đến dòng vốn mạnh vào thị trường trái phiếu và cổ phiếu Mỹ. Tuy nhiên, xu hướng này không tránh khỏi rủi ro; dòng vốn đầu tư có thể biến động và thay đổi nhanh chóng dựa trên điều kiện kinh tế toàn cầu. Một sự thay đổi đột ngột trong tâm lý nhà đầu tư hoặc lãi suất toàn cầu tăng cao có thể buộc Mỹ phải xem xét lại khả năng duy trì mức nợ hiện tại.

Triển Vọng Tương Lai

Trong năm 2025, nhiều yếu tố có thể ảnh hưởng đến biến động của đồng đô la. Các thay đổi tiềm năng về thuế quan hoặc chính sách thuế doanh nghiệp dưới thời chính quyền Trump có thể tác động đến dòng tiền và làm tăng hoặc giảm giá trị đồng đô la. Tuy nhiên, với định giá cổ phiếu hiện ở mức cao kỷ lục và khả năng ngày càng tăng về việc các nhà đầu tư nước ngoài đánh giá lại mức độ tiếp xúc với nợ Mỹ, rủi ro áp lực giảm giá đối với đồng đô la đang tăng cao.

Dù đồng đô la hiện tại vẫn hưởng lợi từ vị thế là đồng tiền dự trữ toàn cầu, những điểm yếu cấu trúc—do nợ tăng và cán cân thu nhập thay đổi—đang báo hiệu những thách thức tiềm tàng trong tương lai. Một đồng đô la yếu hơn có thể trở thành cơ chế điều chỉnh để phù hợp với thực tế tài chính ngày càng khắc nghiệt của Mỹ, đồng thời định hình lại cách nhìn nhận về sự ổn định tài chính của Mỹ trong một nền kinh tế toàn cầu ngày càng liên kết chặt chẽ.

----------------------------------------------------------------------------------------------

Trong chu kỳ kinh tế, dòng tiền đầu tư được luân chuyển giữa các loại tài sản đầu tư khác nhau để tối đa hóa lợi nhuận. Hiện nay Sở giao dịch hàng hóa VN mới được cấp phép liên thông trên thị trường hàng hóa quốc tế và đầu tư trực tiếp trên các sàn hàng hóa thế giới, với các sản phẩm thiết yếu như là: Đồng, Bạc, Cà phê, Đường, Nông sản ...