#Quốc tế

24HMONEY đã kiểm duyệt

Cuộc "thanh lọc" phố Wall: 25 tập đoàn Trung Quốc bị đưa vào "tầm ngắm" của SEC

Hai chủ tịch ủy ban cấp cao của Quốc hội Mỹ đã đồng loạt gây sức ép lên SEC, yêu cầu cơ quan này hành động dứt khoát với 25 tập đoàn Trung Quốc đang niêm yết tại Phố Wall. Bức thư của John Moolenaar và Rick Scott không chỉ phản ánh lo ngại về minh bạch tài chính, mà còn mở ra một mặt trận mới trong cuộc đấu quyền lực Mỹ - Trung trên sân chơi thị trường vốn.

Danh sách 25 tập đoàn Trung Quốc bị đưa vào tầm ngắm không chỉ gồm những cái tên như Baidu, JD.com hay Weibo – những ông lớn trong ngành tìm kiếm, thương mại điện tử và mạng xã hội – mà còn bao trùm nhiều doanh nghiệp công nghệ nhạy cảm như Pony AI hay Hesai, những đơn vị từng bị Lầu Năm Góc liệt kê vào danh sách có liên hệ quân sự.

Theo Hạ nghị sĩ John Moolenaar và Thượng nghị sĩ Rick Scott, đây là các thực thể đang “thụ hưởng vốn đầu tư của Mỹ trong khi tạo ra những rủi ro không thể chấp nhận đối với nhà đầu tư Hoa Kỳ”. Dù mang dáng vẻ thuần thương mại, các doanh nghiệp Trung Quốc, theo họ, cuối cùng vẫn phải phục tùng “lệnh triệu tập” từ chính quyền Bắc Kinh thông qua chiến lược hợp nhất quân sự-dân sự. Mọi công nghệ phát triển được đều có thể được chuyển giao cho Quân Giải phóng Nhân dân khi được yêu cầu.

Trong bối cảnh cuộc cạnh tranh Mỹ - Trung leo thang, đây là động thái tiếp theo của Washington nhằm bóp nghẹt khả năng tiếp cận vốn, công nghệ và chất xám Mỹ – những yếu tố mà Bắc Kinh đang tận dụng để hiện đại hóa quân đội. Mối lo lớn hơn là cuộc chiến thương mại song phương đang dần dịch chuyển sang một cuộc chiến tranh vốn.

Ngày 1/5, Cơ quan Tình báo Trung ương Mỹ (CIA) cũng tung hai video bằng tiếng Trung để chiêu mộ thêm điệp viên ngay trong lòng Trung Quốc, cho thấy phạm vi đối đầu đang vượt xa thương mại và công nghệ.

Trong thư gửi SEC, hai nhà lập pháp cảnh báo rằng các quy định kiểm soát tại Trung Quốc tạo ra những “rủi ro không thể lường trước cho nhà đầu tư Mỹ – mà ngay cả minh bạch thông tin cao hơn cũng không thể khắc phục”. Họ nhấn mạnh rằng nhiều công ty Trung Quốc vừa thiếu minh bạch, vừa tham gia sâu vào bộ máy giám sát và quân sự.

Họ kêu gọi SEC vận dụng đầy đủ quyền hạn theo Đạo luật Yêu cầu Công ty Nước ngoài Chịu trách nhiệm để đình chỉ giao dịch và tiến hành hủy niêm yết các công ty Trung Quốc không đáp ứng tiêu chuẩn bảo vệ nhà đầu tư Mỹ. “SEC có thể – và phải – hành động”, hai vị nghị sĩ nhấn mạnh.

Ngoài những cái tên nổi bật như Tencent Music, Daqo New Energy Corp – đều từng bị các cơ quan Mỹ đưa vào danh sách đen – danh sách này còn tượng trưng cho một nhóm rộng lớn hơn nhiều: hàng trăm doanh nghiệp Trung Quốc đang huy động vốn tại Mỹ trong khi bị xem là đối thủ địa chiến lược của Washington.

Thống kê của Ủy ban Đánh giá Kinh tế và An ninh Mỹ - Trung cho thấy tính đến ngày 7/3, có tới 286 công ty Trung Quốc đang niêm yết trên các sàn chứng khoán Mỹ, với tổng vốn hóa lên tới 1.100 tỷ USD.

Roger Robinson – cựu Chủ tịch Ủy ban này – nhận định rằng thời kỳ các nhà đầu tư Mỹ vô tình "bảo lãnh" cho đối thủ chiến lược của chính mình đang dần kết thúc. “Đã đến lúc chấm dứt việc dung túng cho những hoạt động thương mại phi công bằng từ Bắc Kinh”, ông nhấn mạnh.

Tân Chủ tịch SEC, Paul Atkins, dù chưa đưa ra động thái chính sách cụ thể nào kể từ khi nhậm chức tháng trước, đã từng khẳng định trong phiên điều trần rằng “kế toán và kiểm toán là then chốt để bảo vệ nhà đầu tư và thị trường vốn” – một tín hiệu cho thấy hành động có thể sẽ được triển khai trong thời gian tới.

Cùng lúc, Ủy ban Hạ viện về Trung Quốc cũng đang gia tăng giám sát các định chế tài chính Mỹ có quan hệ đầu tư với các công ty Trung Quốc bị cáo buộc vi phạm nhân quyền hoặc có dây mơ rễ má với quân đội nước này.

Về phía mình, Bắc Kinh nhanh chóng phản ứng. Đại sứ quán Trung Quốc tại Washington cáo buộc Mỹ đang “lạm dụng khái niệm an ninh quốc gia” để triệt hạ các công ty Trung Quốc bằng quyền tài phán vượt biên. “Biến thương mại và công nghệ thành vũ khí chính trị là điều chúng tôi kiên quyết phản đối”, người phát ngôn Liu Pengyu tuyên bố.