MỚI

Tính thuế TNCN 2026

#KT vĩ mô

24HMONEY đã kiểm duyệt

Công trình giao thông: Đừng để "điểm nghẽn" bắt nguồn từ sự cẩu thả

Hạ tầng giao thông không chỉ là nền móng cho phát triển kinh tế - xã hội mà còn trực tiếp gắn với an sinh, an toàn của người dân. Tuy nhiên, thực tế triển khai hàng loạt công trình những năm gần đây đang gióng lên hồi chuông báo động về chất lượng thi công, hiệu quả quản lý – đặc biệt với các dự án do địa phương làm chủ đầu tư.

Những công trình "vừa xong đã hỏng"

Ngày 11/5 vừa qua, cầu Hòa Bình tại xã Hòa Hội (huyện Châu Thành, tỉnh Tây Ninh) – công trình vừa đưa vào sử dụng chưa đầy 15 ngày – bất ngờ bị sụt lún nghiêm trọng. Hố sâu gần 3m kéo dài hơn 35m trên đường dẫn đã khiến một ô tô và hai xe máy lao xuống hố, 7 người gặp nạn, trong đó 5 người phải nhập viện.

Dự án có tổng mức đầu tư hơn 37 tỷ đồng, do Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng huyện Châu Thành làm chủ đầu tư. Sự cố này không chỉ gây thiệt hại về tài sản, sức khỏe người dân mà còn đặt dấu hỏi lớn về năng lực thi công, giám sát và trách nhiệm của các bên liên quan.

Tình trạng tương tự cũng diễn ra tại nhiều địa phương. Chỉ vài tháng sau khi hoàn thành, tuyến đường bao quanh Công viên Đầm Sen (quận 11, TP.HCM) đã xuất hiện tình trạng lún cục bộ, nắp hố ga mất an toàn. Hay tại Đắk Lắk, công trình nâng cấp tuyến đường liên xã Cư Ni đi Ea Pal (huyện Ea Kar) bị phát hiện sử dụng vật liệu không đảm bảo – đá tổ ong bị vỡ vụn dưới bánh xe lu, khiến người dân nghi ngờ về chất lượng nền móng.

Thậm chí, một số dự án còn thể hiện sự buông lỏng đến mức khó chấp nhận trong an toàn thi công. Điển hình như tuyến đường kết hợp kè tại xã Quảng Thanh (Quảng Bình), dù có tổng vốn đầu tư gần 20 tỷ đồng nhưng không hề có biển báo công trường, đất lu lèn tràn xuống lòng sông, gây ô nhiễm và ảnh hưởng nghiêm trọng đến sinh hoạt của người dân địa phương.

Lỗ hổng từ khảo sát đến thi công

Những vụ việc kể trên không chỉ phản ánh chất lượng công trình yếu kém mà còn cho thấy các “lỗ hổng” nghiêm trọng trong quy trình khảo sát, thiết kế, giám sát thi công. Theo đánh giá của nhiều chuyên gia, nguyên nhân cốt lõi xuất phát từ sự thiếu trách nhiệm, buông lỏng quản lý và đôi khi là những biểu hiện tiêu cực như móc ngoặc, hợp thức hóa hồ sơ, khai khống khối lượng nhằm trục lợi.

Số liệu của Bộ Xây dựng tại phiên họp thứ 17 của Ban Chỉ đạo Nhà nước về các công trình trọng điểm giao thông cho thấy: trong số 28 dự án cao tốc dự kiến hoàn thành năm 2025, có đến 9/11 dự án do địa phương làm chủ đầu tư đang chậm tiến độ, giá trị sản lượng bình quân chỉ đạt 46%, thấp đáng kể so với mức 72% của các dự án do Bộ Giao thông Vận tải chủ quản.

Không thể đánh đổi chất lượng bằng sự dễ dãi

Trước thực trạng này, Bộ Xây dựng đã ban hành Công điện số 15/CĐ-BXD ngày 11/5/2025, yêu cầu các địa phương siết chặt kỷ luật trong toàn bộ quy trình thực hiện dự án: từ khảo sát địa hình, địa chất, mỏ vật liệu cho đến lựa chọn nhà thầu và giám sát thi công. Đặc biệt, nghiêm cấm tình trạng áp đặt nguồn vật liệu, “gửi gắm” nhà thầu hoặc thông đồng để làm sai lệch hồ sơ.

Điều quan trọng không kém là cần rà soát toàn diện cơ chế phân cấp, uỷ quyền cho các địa phương. Bởi không phải địa phương nào cũng đủ năng lực chuyên môn, kinh nghiệm và điều kiện giám sát. Nếu không kiểm soát chặt chẽ, việc giao quá nhiều quyền nhưng thiếu kiểm tra sẽ chỉ dẫn tới hệ quả “lợi bất cập hại”.

Tăng trách nhiệm, thúc đẩy giám sát cộng đồng

Hạ tầng giao thông là nền tảng phát triển, nhưng sẽ trở thành gánh nặng nếu được xây dựng một cách hời hợt, thiếu trách nhiệm. Đã đến lúc phải tái thiết tư duy trong quản lý và triển khai dự án: lấy chất lượng làm trọng tâm, năng lực làm tiêu chí hàng đầu trong lựa chọn nhà thầu. Tránh tuyệt đối tình trạng chọn giá rẻ mà phớt lờ yếu tố kỹ thuật – bởi những chi phí "tiết kiệm" ban đầu sẽ phải trả giá đắt bằng tính mạng, tài sản và lòng tin của người dân.

Song song đó, cần thúc đẩy vai trò giám sát từ cộng đồng – từ người dân sống quanh dự án đến các tổ chức độc lập – để tăng tính minh bạch, kịp thời phát hiện sai phạm. Mỗi công trình giao thông không chỉ là kết cấu hạ tầng mà còn là thước đo năng lực quản trị và đạo đức công vụ của chính quyền địa phương.