"Chúng tôi không tin Mỹ"

Cái kết không trọn vẹn của vòng đàm phán tại Islamabad đã được dự báo khi những người đứng đầu chính trường Iran đồng loạt lên tiếng khẳng định: Mỹ vẫn chưa thể giành được niềm tin của Tehran. Trong một cuộc đấu trí mà sự áp đặt được đặt lên trên tinh thần hợp tác, Iran một lần nữa gửi đi thông điệp cứng rắn về chủ quyền và vị thế không thể bị khuất phục.

Lời chỉ trích trực diện từ Chủ tịch Quốc hội và sự phản pháo sắc sảo của cựu Ngoại trưởng Iran đã phơi bày những vết nứt sâu sắc trong tiến trình hòa bình, nơi các điều kiện của Washington bị coi là một rào cản thay vì là giải pháp.

Ngay sau khi kết thúc vòng đàm phán, Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf lần đầu lên tiếng, khẳng định phía Iran đã bước vào thương lượng với thiện chí nhưng không đặt niềm tin vào đối tác.

Ông nhắc lại kinh nghiệm từ các xung đột trước đó, cho rằng Iran không còn dư địa để “đặt cược niềm tin” trong bối cảnh bất ổn kéo dài. Theo ông, kết quả vòng đàm phán vừa qua càng củng cố nhận định này khi phía Mỹ “không thể tạo được sự tin cậy” đối với phái đoàn Iran.

Hình ảnh ông mang theo biểu tượng về các nạn nhân trong các cuộc không kích trước đây cũng được xem như một thông điệp chính trị trực diện: ký ức xung đột vẫn là yếu tố chi phối mạnh mẽ lập trường của Tehran.

Dù vậy, Iran vẫn ghi nhận vai trò trung gian của Pakistan, cho thấy cánh cửa đối thoại chưa khép lại hoàn toàn, nhưng rõ ràng không còn dễ mở như trước.

Không chấp nhận “luật chơi một phía”

Ở góc độ khác, cựu Ngoại trưởng Mohammad Javad Zarif đưa ra quan điểm thẳng thắn hơn: nguyên nhân cốt lõi khiến đàm phán chưa đạt kết quả nằm ở cách tiếp cận mang tính áp đặt.

Ông dẫn lại phát biểu từ phía Mỹ cho rằng Iran “không chấp nhận các điều khoản”, rồi phản biện ngắn gọn: không có cuộc đàm phán nào thành công nếu được xây dựng trên logic “theo chúng tôi hoặc không gì cả”.

Theo ông, bất kỳ thỏa thuận nào với Iran cũng phải dựa trên nguyên tắc tôn trọng lẫn nhau, thay vì áp đặt điều kiện. Đây được xem là thông điệp cảnh báo trực tiếp gửi tới Washington trong bối cảnh các vòng thương lượng tiếp theo đang được tính toán.

Đối thoại chưa tắt, nhưng đường còn dài

Những phát biểu liên tiếp từ các nhân vật chủ chốt cho thấy lập trường của Iran đang chuyển sang trạng thái thận trọng cao độ. Thiện chí vẫn được duy trì, nhưng niềm tin – yếu tố nền tảng của mọi thỏa thuận – vẫn chưa hình thành.

Điều này đồng nghĩa các vòng đàm phán sắp tới sẽ không chỉ là câu chuyện kỹ thuật hay lợi ích, mà còn là phép thử về cách hai bên điều chỉnh cách tiếp cận.

Khi niềm tin chưa được thiết lập, mọi tiến triển đều có thể đảo chiều. Và trong bối cảnh Trung Đông còn nhiều biến số, mỗi tuyên bố cứng rắn lúc này không chỉ là phát biểu ngoại giao, mà còn là tín hiệu định hình cục diện tiếp theo.