Cho thuê vỉa hè: Không thể vừa muốn văn minh vừa chấp nhận lộn xộn

Đề xuất cho thuê vỉa hè tại Hà Nội đang tạo ra nhiều tranh luận bởi nó không chỉ liên quan đến vài mét vuông mặt phố mà nhiều người lo ngại những bất cập đô thị kéo dài suốt nhiều năm qua lại tái diễn.

Việc cho thuê vỉa hè tại Hà Nội đang gây tranh luận, khi nhiều người lo ngại về việc tái diễn tình trạng lấn chiếm vỉa hè sau các chiến dịch "giành lại vỉa hè cho người đi bộ". Nếu không giải quyết triệt để vấn đề giao thông và không gian công cộng, việc "dẹp" hay "cho thuê" vỉa hè có thể chỉ là giải pháp tạm thời.

Điều khiến nhiều người băn khoăn không nằm ở mức phí thuê vỉa hè, mà ở cách quản lý đô thị, không “thỏa hiệp” với những tồn tại kéo dài, phải xử lý tận gốc bất cập.

Nếu không giải quyết tận gốc bài toán giao thông và không gian công cộng, việc “dẹp” hay “cho thuê” vỉa hè cuối cùng cũng chỉ là giải pháp tình thế. Bởi nhu cầu thực tế vẫn còn và tình trạng tái lấn chiếm rồi sẽ quay trở lại dưới một hình thức khác.

Ở góc độ quản lý, một đô thị hiện đại không thể phát triển bằng cách tận dụng mọi khoảng trống công cộng để xử lý nhu cầu trước mắt.

Hà Nội càng không thể vừa muốn xây dựng hình ảnh văn minh, hiện đại, vừa để tồn tại kiểu phát triển mà nhiều hoạt động kinh doanh đang bám lấy mặt đường và vỉa hè để tồn tại.

Văn minh đô thị không đồng nghĩa với việc triệt đường sống của người lao động nghèo. Nhưng văn minh cũng không thể để tình trạng lấn chiếm kéo dài suốt nhiều năm.

Nghịch lý hiện nay là nhiều tuyến phố cấm sử dụng vỉa hè nhưng thực tế vẫn bị chiếm dụng để trông giữ xe có thu tiền. Người dân mặc nhiên chấp nhận chuyện muốn ăn một bát phở hay uống ly cà phê cũng phải loay hoay tìm chỗ gửi xe giữa lòng đường.

Trong khi đó, nguồn thu từ việc khai thác vỉa hè không đáng kể so với cái giá phải trả về trật tự đô thị và chất lượng không gian sống.

Điều Hà Nội cần lúc này không phải là tiếp tục tranh luận nên “cho thuê hay cấm sử dụng vỉa hè”, mà là một chiến lược tổ chức lại toàn bộ không gian đô thị theo hướng bài bản và hiện đại hơn.