Chính phủ đề xuất xóa nợ lệ phí môn bài cho doanh nghiệp chờ giải thể
Chính phủ đề xuất xóa nợ lệ phí môn bài đến hết 2025 và tiền chậm nộp phát sinh đến 21/11, nhằm tháo gỡ cho doanh nghiệp hoàn tất thủ tục giải thể.
Chiều 20/11, thừa ủy quyền của Thủ tướng, Bộ trưởng Tài chính Ngô Văn Tuấn trình Quốc hội dự thảo Nghị quyết về chính sách đặc thù xử lý nợ lệ phí môn bài và tiền chậm nộp.
Theo tờ trình của Chính phủ, Nghị quyết này áp dụng với các đối tượng nộp thuế ở trạng thái 03 (đã dừng hoạt động kinh doanh, nhưng chưa hoàn thành thủ tục đóng mã số thuế) và 06 (không hoạt động ở địa điểm đăng ký).
Chính phủ cho biết chính sách này sẽ góp phần tháo gỡ khó khăn, giảm chi phí tuân thủ, quản lý để người nộp thuế ổn định sản xuất, phục hồi hoặc chấm dứt mã số thuế đúng quy định.
Tại dự thảo, Chính phủ đề xuất xóa nợ lệ phí môn bài phát sinh đến năm 2025 và tiền chậm nộp lệ phí môn bài còn nợ đến ngày 21/11/2026.
Đồng thời, người nộp thuế có thể không cần nộp hồ sơ đề nghị xử lý xóa nợ. Việc xóa nợ, tiền chậm nộp sẽ được xử lý theo dữ liệu trên hệ thống của ngành thuế.
Bộ trưởng Tài chính Ngô Văn Tuấn tại phiên họp Quốc hội chiều 20/11. Ảnh: Quang Vinh
Thực tế, từ 1/1, cơ quan quản lý không còn thu lệ phí môn bài, theo Nghị quyết 198/2025 của Quốc hội. Tuy nhiên, các khoản nợ phát sinh đến hết năm 2025 vẫn được ngành thuế theo dõi, đôn đốc thu hồi.
Trước thời điểm này, lệ phí môn bài với doanh nghiệp là 1 triệu, 2 triệu hoặc 3 triệu đồng mỗi năm (tùy vốn điều lệ hoặc vốn đầu tư đăng ký). Giả định mức lệ phí này bình quân 2 triệu đồng một năm, doanh nghiệp ngừng hoạt động nhưng chưa xong thủ tục đóng mã số thuế trong 5 năm có thể phát sinh 10 triệu đồng lệ phí môn bài. Nếu kéo dài 10 năm, khoản này lên tới 20 triệu đồng, chưa gồm tiền chậm nộp.
Tính đến hết năm ngoái, khoảng 764.000 người nộp thuế còn nợ lệ phí môn bài, tổng số tiền 1.450 tỷ đồng. Đây là các khoản đã được xác định, hạch toán và theo dõi trên hệ thống quản lý thuế.
Tại dự thảo, Chính phủ cũng đề xuất xóa tiền chậm nộp thuế khi trả đủ tiền nợ gốc và đủ hồ sơ hợp lệ đề nghị khôi phục hoặc chấm dứt hiệu lực mã số thuế. Cơ quan thuế dự kiến tiếp nhận chậm nhất đến 30/6/2028.
Các chính sách này không áp dụng với tiền chậm nộp của các khoản nợ gốc do trốn thuế, gian lận hoặc sử dụng hóa đơn, chứng từ bất hợp pháp.
Thẩm tra nội dung này, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi cho rằng chính sách này tháo gỡ rào cản tài chính cho người nộp thuế, ngăn việc lợi dụng pháp nhân không hoạt động để gian lận hóa đơn.
Tuy nhiên, Ủy ban đề nghị Chính phủ chịu trách nhiệm bảo đảm chính sách và thực hiện đúng chuẩn mực, khuyến nghị của OECD và GF, không ảnh hưởng đến kết quả kỳ đánh giá lại. Đầu năm 2028, Việt Nam sẽ được các tổ chức rà soát để quyết định việc có đưa ra khỏi danh sách không hợp tác về thuế hay không.
"Cần xác định rõ đây là chính sách áp dụng một lần, không tạo tiền lệ về các đợt xóa nợ định kỳ", Ủy ban Kinh tế và Tài chính nêu tại báo cáo.
Về xóa tiền chậm nộp, Ủy ban đánh giá việc xóa toàn bộ tiền chậm nộp phát sinh đến ngày nộp đủ nợ gốc, chậm nhất ngày 30/6/2028 không tạo động lực nộp sớm. Vì vậy, cơ quan này đề nghị Chính phủ cân nhắc quy định xóa tiền chậm nộp nếu nợ gốc nộp đủ đến hết ngày 20/11/2027 và giảm 50% khi nộp đủ giai đoạn 21/11/2027 - 30/6/2028.
Thảo luận ở nghị trường sau đó, Phó trưởng đoàn đại biểu TP Huế Nguyễn Thị Sửu đề nghị lấy mốc ngày 23/10/2026 (thời điểm Chính phủ chốt số liệu trong tờ trình), thay vì 21/11 để tránh nguy cơ doanh nghiệp cố tình chuyển đổi trạng thái nhằm trục lợi chính sách.
Theo bà Sửu, hơn 1,75 triệu trường hợp, trong đó trên 861.000 doanh nghiệp, tổ chức không hoạt động ở địa điểm đăng ký. Bà cho rằng thực trạng này tiềm ẩn rủi ro giả mạo thông tin và mua bán hóa đơn cần xác minh kỹ trước khi xử lý.
Trong khi đó, Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa Nguyễn Văn Thân cho rằng nhóm cố tình trốn thuế "rất ít". Theo ông Thân, hai trường hợp nợ đọng có thể gồm người nộp thuế không biết hoặc quên.
Ông cho rằng việc này dẫn đến tình trạng nhiều người đến cửa khẩu mới biết bị cấm xuất cảnh. Do đó, ông Thân đề nghị Cục Thuế cần có giải pháp phối hợp với lực lượng chức năng tại cửa khẩu, giúp người dân không gặp vướng mắc khi đi nước ngoài. Ông cũng cho rằng cần quy định mức nợ thuế cụ thể sẽ bị hạn chế xuất cảnh.
Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa Nguyễn Văn Thân phát biểu chiều 20/11. Ảnh: Quang Vinh
Giải trình sau đó, Bộ trưởng Tài chính cho biết sẽ phối hợp chặt chẽ với Cục Quản lý xuất nhập cảnh (A08) để làm rõ căn cứ và cơ sở dữ liệu kết nối giữa ngành thuế và cơ quan công an.
Theo ông Tuấn, việc này hướng tới nguyên tắc như đại biểu Nguyễn Văn Thân đề xuất. Tức là, công dân có thể tự kiểm tra trạng thái nợ thuế và nộp tiền ở bất kỳ khu vực, thời điểm nào. "Ngay sau khi người nộp thuế hoàn thành nghĩa vụ, trạng thái tạm hoãn xuất cảnh sẽ được gỡ bỏ ngay", Bộ trưởng nêu.
Với lo ngại trục lợi chính sách, ông Tuấn thông tin Bộ Tài chính đã chỉ đạo rà soát tất cả trạng thái và chốt sổ dữ liệu tính đến đúng ngày 23/10. Vì vậy, ông khẳng định không xảy ra tình trạng lợi dụng chính sách của Nhà nước, cũng như kiên quyết xử lý các đối tượng nợ thuế cố tình chây ỳ, trốn nợ thuế.
Dự kiến Quốc hội xem xét, thông qua dự thảo Nghị quyết này vào ngày 21/11.
Kết nối truyền thông
cùng 24HMONEY ?
Liên hệ tư vấn ngay
Bạn muốn trở thành
VIP/Pro ?
Đăng ký ngay
