Các bước đăng ký lắp điện mặt trời tự dùng, không bán cho EVN

Dưới đây là quy trình đăng ký lắp điện mặt trời mái nhà chỉ để tự dùng, không đấu nối với hệ thống điện quốc gia, tức không hòa lưới và không bán cho EVN.

Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) mới đây đề xuất xử phạt nếu cá nhân, tổ chức lắp điện mặt trời mái nhà tự dùng, không đấu nối với lưới điện quốc gia mà không đăng ký hoặc thông báo, gây nhiều tranh cãi. Nhiều người cho rằng quy định gây phiền hà. Một số khác ủng hộ vì đảm bảo an toàn hệ thống điện.

Câu hỏi đặt ra là nếu lắp điện mặt trời mái nhà chỉ để tự dùng, không đấu nối với hệ thống điện quốc gia, tức không hòa lưới và không bán cho EVN thì cần đăng ký ra sao? Dưới đây là các bước thực hiện.

Trường hợp 1 là người dân lắp điện mặt trời mái nhà chỉ để tự dùng.

Bước 1: Người dân gửi thông báo đến đơn vị điện lực địa phương về công suất và vị trí lắp đặt hệ thống.

Bước 2: Đơn vị điện lực xác nhận đã tiếp nhận thông báo. Như vậy là hoàn tất, không phát sinh thêm giấy tờ hay thủ tục phức tạp.

Với điện mặt trời mái nhà có đấu nối với hệ thống điện quốc gia sẽ có 2 trường hợp.

Trường hợp 1: Không có nhu cầu bán điện dư, quy trình đăng ký gồm 4 bước. Trước hết, chủ đầu tư nộp hồ sơ theo mẫu quy định tại Nghị định 58.

Chủ đầu tư nộp hồ sơ theo mẫu quy định tại Nghị định 58. Điện lực sẽ kiểm tra, nếu đạt yêu cầu thì cùng chủ đầu tư nghiệm thu hệ thống (nhất là với công suất từ 100kW trở lên). Cuối cùng, hồ sơ được lưu trữ, coi như hoàn tất thủ tục.

Trường hợp 2: Có nhu cầu bán điện dư cho công ty điện lực, quy trình thủ tục gồm 5 bước. Ngoài việc nộp hồ sơ, chủ đầu tư phải phối hợp nghiệm thu hệ thống đo đếm, kết nối dữ liệu từ xa và giám sát điều khiển. Khi đáp ứng yêu cầu kỹ thuật, hai bên sẽ thương thảo và ký hợp đồng mua bán điện.

Trước đó, quy định lắp đặt điện mặt trời mái nhà theo hình thức tự sản, tự tiêu không đấu nối hệ thống điện quốc gia phải gửi thông báo đã có trong quy định tại Nghị định 58/2025 do Chính phủ ban hành ngày 3/3.

Cụ thể, tổ chức, cá nhân có nhu cầu đầu tư xây dựng nguồn điện có nghĩa vụ gửi thông báo tới Sở Công Thương, đơn vị điện lực cấp tỉnh các thông tin về: Tên tổ chức, cá nhân; loại hình nguồn điện, quy mô công suất; mục đích, địa điểm, thời điểm bắt đầu thực hiện, thời điểm hoàn thành. Sở Công Thương có trách nhiệm tổng hợp, báo cáo Bộ Công Thương.

Việc EVN đề xuất xử phạt những trường hợp lắp điện mặt trời tự dùng nhưng không thông báo là một bước đi mới trong quản lý nguồn điện phân tán tại Việt Nam. Tuy nhiên, để tránh gây hiểu nhầm và lo ngại trong cộng đồng, các cơ quan chức năng cần truyền thông rõ ràng, đơn giản hóa thủ tục, và tạo môi trường thuận lợi cho người dân đầu tư vào năng lượng sạch, thay vì tạo thêm rào cản không cần thiết.