Ca cao toàn cầu trước thách thức nguồn cung và nhu cầu!

Thị trường ca cao đang chứng kiến những biến động mạnh mẽ khi giá cả liên tục đạt mức kỷ lục. Những yếu tố như khí hậu, cung cầu và chính sách toàn cầu đang tác động trực tiếp đến xu hướng của thị trường. Đặc biệt, diễn biến tại các nước sản xuất lớn như Bờ Biển Ngà và Ghana đang tạo ra nhiều thay đổi đáng kể. Trong bối cảnh này, nhà đầu tư cần theo dõi sát sao để có chiến lược phù hợp.

1. Giá ca cao tăng cao kỷ lục – Nguyên nhân và tác động

Thị trường ca cao toàn cầu đang trải qua một giai đoạn đầy biến động khi giá ca cao liên tục tăng mạnh. Trong năm 2024, giá ca cao tươi tại Việt Nam đã đạt mức kỷ lục 12.000 đồng/kg, tăng gấp 3-4 lần so với những năm trước. Xu hướng tăng giá này chủ yếu do hai nguyên nhân chính:

Nguồn cung giảm: Các quốc gia sản xuất ca cao hàng đầu thế giới như Bờ Biển Ngà và Ghana đang chịu ảnh hưởng nghiêm trọng của biến đổi khí hậu, dịch bệnh cây trồng, và tình trạng thiếu phân bón do căng thẳng địa chính trị.

Nhu cầu gia tăng: Ngành công nghiệp sản xuất sô cô la và các sản phẩm từ ca cao ngày càng mở rộng, đặc biệt tại Trung Quốc và các nền kinh tế đang phát triển, thúc đẩy nhu cầu tiêu thụ nguyên liệu ca cao.

2. Sự suy yếu của gió Harmattan và lượng ca cao cập cảng tăng

Trong tuần này, sự suy yếu của gió Harmattan – hiện tượng thời tiết khô và lạnh từ sa mạc Sahara ảnh hưởng đến khu vực Tây Phi – cùng với sự trở lại của mưa đã tác động mạnh đến tâm lý thị trường. Các nhà đầu tư lo ngại nguồn cung sẽ tăng trở lại, dẫn đến đợt bán tháo trên thị trường ca cao và bột ca cao.

Thực tế, số liệu từ Bờ Biển Ngà cho thấy lượng ca cao cập cảng tính đến ngày 2/2 đã đạt 1.290.000 tấn, tăng 23% so với cùng kỳ niên vụ trước. Điều này làm dấy lên kỳ vọng rằng nguồn cung có thể được cải thiện trong thời gian tới, tạo áp lực giảm giá ngắn hạn.

Hình: Lượng ca cao cập cảng tại Bờ Biển Ngà tính đến ngày 2/2 đạt 1.290.000 tấn

3. Diện tích trồng ca cao tại Việt Nam tiếp tục suy giảm

Mặc dù giá ca cao tăng mạnh, diện tích trồng ca cao tại Việt Nam lại giảm đáng kể. Từ mức 25.700 ha vào năm 2012, đến năm 2023, diện tích này chỉ còn khoảng 3.471 ha. Nguyên nhân chính là do:

Nông dân chuyển sang các cây trồng có lợi nhuận cao hơn như sầu riêng, cà phê.

Thiếu chính sách hỗ trợ và đầu tư vào chuỗi giá trị ca cao nội địa.

Năng suất thấp và khó khăn trong việc bảo quản, chế biến sâu.

4. Thách thức đối với doanh nghiệp sản xuất và xuất khẩu

Giá nguyên liệu tăng mạnh đặt ra bài toán khó cho các doanh nghiệp sản xuất bánh kẹo và chế biến ca cao. Các công ty lớn phải đối mặt với áp lực gia tăng chi phí, trong khi nguồn cung từ nội địa không đủ để đáp ứng nhu cầu. Nhiều doanh nghiệp buộc phải điều chỉnh giá bán hoặc tìm nguồn cung thay thế.

Tuy nhiên, điều đáng chú ý là chất lượng ca cao Việt Nam đang ngày càng được đánh giá cao trên thị trường quốc tế. Giống ca cao Trinitario của Việt Nam có tầng hương vị đa dạng, hấp dẫn các nhà nhập khẩu lớn. Điều này tạo cơ hội cho Việt Nam gia tăng giá trị xuất khẩu nếu có chiến lược phát triển hợp lý.

5. CƠ HỘI VÀ RỦI RO

Cơ hội:

Giá ca cao vẫn ở mức cao và có thể tiếp tục tăng trong dài hạn do những thách thức về nguồn cung.

Nhu cầu tiêu thụ sô cô la và các sản phẩm từ ca cao tiếp tục tăng mạnh trên toàn cầu.

Các công ty sở hữu chuỗi cung ứng mạnh có thể tận dụng sự biến động giá để gia tăng lợi nhuận.

Rủi ro:

Giá có thể điều chỉnh ngắn hạn nếu nguồn cung từ Tây Phi tăng trở lại.

Thị trường chịu ảnh hưởng lớn từ các yếu tố thời tiết và chính trị.

Sự dịch chuyển của nông dân khỏi cây ca cao tại Việt Nam có thể làm giảm tính cạnh tranh của ngành trong tương lai.

KẾT LUẬN

Thị trường ca cao đang ở thời điểm nhạy cảm với những biến động mạnh về giá cả, nguồn cung và nhu cầu. Nhà đầu tư cần theo dõi chặt chẽ các yếu tố thời tiết, tình hình sản xuất tại Tây Phi cũng như xu hướng tiêu thụ toàn cầu. Mặc dù giá có thể điều chỉnh ngắn hạn do nguồn cung phục hồi, nhưng triển vọng dài hạn của ngành vẫn rất tích cực.