Bước lùi chiến lược của Iran trên bàn cờ hạt nhân?

Giữa bối cảnh căng thẳng địa chính trị tại các eo biển huyết mạch chưa hề hạ nhiệt, tuyên bố mới nhất của Tổng thống Donald Trump về việc Iran chấp nhận từ bỏ tham vọng hạt nhân đã tạo ra một cú chấn động vĩ mô. Tuy nhiên, đằng sau thông điệp mang tính bước ngoặt này là một chiến lược ngoại giao đầy thực dụng, đi kèm lời răn đe quân sự đanh thép nếu Tehran đi chệch khỏi quỹ đạo kiểm soát của Washington.

Tuyên bố không vội vã thúc đẩy một thỏa thuận non lép, người đứng đầu Nhà Trắng đang khẳng định vị thế cửa trên của Mỹ, đồng thời đặt vận mệnh kinh tế năng lượng toàn cầu lên bàn cân thương lượng.

Bước lùi chiến lược của Iran trên bàn cờ hạt nhân?

Phát biểu trước báo giới, Tổng thống Donald Trump cho biết Iran đã đồng ý không phát triển và không sở hữu vũ khí hạt nhân. Theo ông, đây là khác biệt mang tính nền tảng trong các cuộc đàm phán đang diễn ra giữa Washington và Tehran.

Nhà lãnh đạo Mỹ nhấn mạnh mục tiêu của Washington không chỉ dừng ở việc ngăn Iran tự phát triển vũ khí hạt nhân mà còn bảo đảm nước này không thể tiếp cận hoặc sở hữu loại vũ khí này dưới bất kỳ hình thức nào.

Ông Trump nhận định tiến trình đàm phán đang đi đúng hướng dù phía Iran vẫn thể hiện lập trường cứng rắn trên bàn thương lượng.

Ưu tiên ngoại giao nhưng không loại trừ sức ép

Theo Tổng thống Mỹ, một thỏa thuận thành công sẽ mang lại nhiều lợi ích cho khu vực, trong đó có khả năng khôi phục hoạt động vận tải bình thường tại eo biển Hormuz - tuyến hàng hải chiến lược của thế giới.

Ông cho rằng giải pháp ngoại giao vẫn là lựa chọn tối ưu bởi có thể góp phần hạ nhiệt căng thẳng, giảm áp lực lên giá năng lượng và hạn chế những tổn thất không cần thiết.

Tuy nhiên, Washington sẽ không từ bỏ các lựa chọn khác nếu Tehran không đáp ứng những điều kiện được đặt ra. Nhà lãnh đạo Mỹ khẳng định Mỹ sẵn sàng hành động nếu đàm phán đổ vỡ hoặc kết quả cuối cùng không đáp ứng lợi ích của nước này.

Ông Trump khẳng định Mỹ nắm lợi thế

Tổng thống Mỹ tiếp tục bảo vệ hiệu quả các chiến dịch quân sự trước đó của Washington, cho rằng năng lực quân sự của Iran đã chịu những tổn thất đáng kể.

Dù vậy, ông nhấn mạnh không mong muốn đẩy tình hình đi quá xa bởi điều đó có thể khiến quá trình ổn định và tái thiết tại Iran trở nên kéo dài và phức tạp hơn.

Theo ông Trump, Iran sở hữu đội ngũ đàm phán nhiều kinh nghiệm nhưng Mỹ vẫn đang ở vị thế thuận lợi trong các cuộc thương lượng hiện nay.

Đề cập tới yếu tố chính trị nội bộ, ông khẳng định các cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ không ảnh hưởng đến cách tiếp cận của Nhà Trắng. Theo ông, việc theo đuổi những giải pháp mang lại hiệu quả thực chất quan trọng hơn các tính toán chính trị ngắn hạn.

Trong bối cảnh Trung Đông vẫn tiềm ẩn nhiều bất ổn, tuyên bố mới của ông Trump được xem là tín hiệu cho thấy cánh cửa đạt được một thỏa thuận hạt nhân mới giữa Mỹ và Iran đang rộng mở hơn so với những tháng trước.