Bộ Y tế hỏa tốc chỉ đạo phòng chống virus Nipah nguy hiểm

Trước diễn biến phức tạp của dịch bệnh do virus Nipah tại Ấn Độ, Bộ Y tế đã ban hành công văn hỏa tốc yêu cầu các địa phương, cơ sở y tế trên cả nước tăng cường giám sát, chủ động triển khai các biện pháp phòng, chống nhằm ngăn nguy cơ dịch xâm nhập vào Việt Nam.

Theo Bộ Y tế, bệnh do virus Nipah là bệnh truyền nhiễm nhóm A, có tỷ lệ tử vong rất cao, dao động từ 40–75%. Hiện nay, thế giới vẫn chưa có vaccine phòng bệnh cũng như thuốc điều trị đặc hiệu đối với loại virus nguy hiểm này.

Virus Nipah lây truyền chủ yếu từ động vật sang người, thông qua tiếp xúc với động vật nhiễm bệnh hoặc thực phẩm, đồ uống bị nhiễm virus. Ngoài ra, bệnh cũng có thể lây từ người sang người qua tiếp xúc trực tiếp với dịch tiết, dịch bài tiết của bệnh nhân.

Thời gian ủ bệnh thường kéo dài từ 4 đến 14 ngày. Người nhiễm virus có thể xuất hiện các triệu chứng ban đầu như đau đầu, đau cơ, nôn mửa, đau họng, sau đó tiến triển nặng với chóng mặt, buồn ngủ, rối loạn ý thức và các dấu hiệu thần kinh, gợi ý tình trạng viêm não cấp tính.

Theo hệ thống giám sát bệnh truyền nhiễm, trong khoảng thời gian từ ngày 27/12/2025 đến 26/1/2026, Ấn Độ ghi nhận 5 trường hợp nghi ngờ mắc bệnh do virus Nipah, trong đó có 2 trường hợp được xét nghiệm khẳng định tại bang Tây Bengal.

Trước nguy cơ bệnh xâm nhập vào Việt Nam, thực hiện chỉ đạo của lãnh đạo Bộ Y tế, Cục Quản lý Khám, chữa bệnh đã yêu cầu các cơ sở khám, chữa bệnh trực thuộc Bộ Y tế, y tế các Bộ, ngành và Sở Y tế các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương triển khai nghiêm túc các biện pháp phòng, chống dịch.

Cụ thể, các cơ sở y tế phải tăng cường công tác phòng hộ cá nhân cho nhân viên y tế và những người tiếp xúc gần với trường hợp nghi ngờ hoặc xác định mắc bệnh; đặc biệt lưu ý các trường hợp có tiền sử đi lại từ quốc gia đã hoặc đang ghi nhận dịch trong vòng 14 ngày.

Bộ Y tế cũng yêu cầu tăng cường kiểm tra, giám sát công tác kiểm soát nhiễm khuẩn tại các cơ sở khám, chữa bệnh; thực hiện cách ly nghiêm ngặt đối với tất cả các trường hợp nghi ngờ hoặc xác định mắc virus Nipah theo đúng quy định.

Cùng với đó, các đơn vị cần thường xuyên theo dõi, cập nhật tình hình dịch bệnh trên thế giới; đẩy mạnh truyền thông để người dân không hoang mang nhưng vẫn nâng cao ý thức phòng bệnh, phát hiện sớm các trường hợp nghi ngờ để kịp thời cách ly, chẩn đoán và điều trị.

Tại TP.HCM, sáng 28/1, PGS.TS.BS Tăng Chí Thượng, Giám đốc Sở Y tế cho biết, đến nay, các nghiên cứu chuyên sâu sử dụng các kỹ thuật hiện đại như metagenomics, PCR, khối phổ do Đơn vị Nghiên cứu Lâm sàng Đại học Oxford phối hợp với Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới TP.HCM thực hiện trên các bệnh nhân viêm não tại TP.HCM và các tỉnh phía Nam đều chưa phát hiện virus Nipah.

Tuy nhiên, Sở Y tế TP.HCM nhận định nguy cơ xâm nhập từ bên ngoài vẫn tồn tại do hoạt động giao lưu, đi lại quốc tế ngày càng gia tăng. Do đó, thành phố đã tăng cường giám sát y tế tại Cảng hàng không quốc tế Tân Sơn Nhất, đặc biệt với hành khách đến từ hoặc quá cảnh qua khu vực có dịch.

Người dân được khuyến cáo hạn chế đến các khu vực đang có dịch. Trường hợp trở về từ vùng dịch cần chủ động theo dõi sức khỏe ít nhất 14 ngày; khi xuất hiện các triệu chứng như sốt, đau đầu, ho, khó thở hoặc rối loạn ý thức, cần đến ngay cơ sở y tế để được thăm khám và thông báo đầy đủ tiền sử đi lại.

Bộ Y tế nhấn mạnh việc chủ động phòng, chống, phát hiện sớm và xử lý kịp thời các ca nghi ngờ là yếu tố then chốt nhằm ngăn chặn nguy cơ virus Nipah xâm nhập và lây lan trong cộng đồng.