Bộ Y tế đề xuất phạt tới 30 triệu đồng với hành vi phát tán thông tin khám chữa bệnh sai lệch

Trước tình trạng ngày càng nhiều thông tin y tế sai lệch lan truyền trên mạng xã hội, Ministry of Health of Vietnam đang đề xuất bổ sung các mức xử phạt nghiêm khắc đối với hành vi phát tán, quảng cáo hoặc tư vấn các phương pháp khám chữa bệnh chưa được kiểm chứng hoặc trái quy định. Mức phạt cao nhất có thể lên tới 30 triệu đồng, kèm theo biện pháp buộc nộp lại toàn bộ khoản lợi bất hợp pháp.

Nhiều phương pháp phản khoa học lan tràn trên mạng

Theo Cục Quản lý Khám, chữa bệnh, thời gian qua xuất hiện ngày càng nhiều nội dung quảng bá các phương pháp điều trị không có cơ sở khoa học hoặc chưa được cơ quan có thẩm quyền cấp phép. Trong đó có thể kể đến những hình thức như: Chữa bệnh theo phương pháp “thuận tự nhiên”; Điều trị ung thư bằng nước kiềm; Nhịn ăn, thải độc để chữa bệnh; Liệu pháp “chanh liều cao”; Các bài thuốc tự chế hoặc liệu pháp chưa được kiểm chứng.

Những nội dung này thường được lan truyền rộng rãi trên không gian mạng, dễ gây hiểu lầm, khiến người bệnh từ bỏ hoặc trì hoãn điều trị bằng các phương pháp y khoa chính thống, từ đó đe dọa trực tiếp đến sức khỏe và tính mạng.

Đề xuất phạt 10-20 triệu đồng với hành vi phát tán

Bộ Y tế đề xuất phạt tiền từ 10 đến 20 triệu đồng đối với các hành vi sau:

Đăng tải, phát tán thông tin tư vấn, giới thiệu sản phẩm, dịch vụ, thiết bị hoặc hàng hóa dưới danh nghĩa có tác dụng khám chữa bệnh, thay thế thuốc hoặc phác đồ điều trị trái quy định pháp luật.

Phát tán thông tin về các phương pháp, liệu pháp, bài thuốc hoặc kỹ thuật khám chữa bệnh chưa được kiểm chứng khoa học hoặc chưa được cơ quan có thẩm quyền cho phép áp dụng tại Việt Nam.

Đăng tải nội dung xúi giục, lôi kéo hoặc hướng dẫn người bệnh từ bỏ, trì hoãn hoặc thay thế phác đồ điều trị đã được công nhận, gây nguy hiểm cho sức khỏe và tính mạng.

Theo Bộ Y tế, phần lớn các hành vi này gắn với mục đích thương mại, như bán thực phẩm chức năng, thiết bị y tế không rõ nguồn gốc, sản phẩm “thải độc”, “tăng miễn dịch”, hoặc các khóa học, dịch vụ tư vấn điều trị không phép.

Mức phạt 20-30 triệu đồng với hành vi tạo ra thông tin sai lệch

Đối với hành vi nghiêm trọng hơn, Bộ Y tế đề xuất phạt từ 20 đến 30 triệu đồng nếu cá nhân hoặc tổ chức:

Tạo ra thông tin về phương pháp, liệu pháp, bài thuốc hoặc kỹ thuật khám chữa bệnh chưa được kiểm chứng khoa học hoặc chưa được cấp phép áp dụng tại Việt Nam.

Sản xuất, đăng tải nội dung xúi giục người bệnh từ bỏ hoặc trì hoãn điều trị bằng các phương pháp đã được cơ quan có thẩm quyền công nhận, gây nguy hiểm đến sức khỏe, tính mạng.

Điểm đáng chú ý là mức xử phạt này nhắm trực tiếp vào những người tạo ra nội dung sai lệch, thay vì chỉ dừng lại ở người chia sẻ hoặc phát tán.

Không áp dụng với chia sẻ trải nghiệm cá nhân

Bộ Y tế nhấn mạnh, các quy định trên sẽ không áp dụng đối với cá nhân chia sẻ kinh nghiệm hoặc trải nghiệm thực tế của bản thân trong quá trình khám chữa bệnh, với điều kiện việc chia sẻ đó: Không nhằm mục đích quảng cáo; Không tư vấn chuyên môn; Không hướng dẫn thay thế điều trị; Không thu lợi từ việc cung cấp sản phẩm, dịch vụ hoặc phương pháp điều trị.

Điều này nhằm bảo đảm quyền chia sẻ thông tin cá nhân của người dân, đồng thời phân biệt rõ giữa trải nghiệm thực tế và hành vi tư vấn, quảng cáo trái phép.

Buộc nộp lại toàn bộ khoản lợi bất hợp pháp

Ngoài xử phạt hành chính, Bộ Y tế cũng đề xuất áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả, bao gồm việc buộc hoàn trả hoặc nộp lại toàn bộ số lợi bất hợp pháp thu được từ hành vi vi phạm.

Theo cơ quan soạn thảo, đây là giải pháp cần thiết nhằm ngăn chặn tình trạng lợi dụng niềm tin của người bệnh để trục lợi, đặc biệt trong bối cảnh các nền tảng số đang trở thành môi trường phát tán thông tin sai lệch với tốc độ rất nhanh.

Tăng cường bảo vệ người dân trên không gian mạng

Đề xuất mới được kỳ vọng sẽ tạo hành lang pháp lý rõ ràng hơn để xử lý các hành vi lợi dụng mạng xã hội và nền tảng trực tuyến nhằm quảng bá các phương pháp điều trị phản khoa học.

Trong bối cảnh thông tin y tế trên mạng ngày càng phức tạp, việc siết chặt quản lý không chỉ góp phần bảo vệ sức khỏe cộng đồng mà còn giúp người dân tiếp cận thông tin y khoa chính xác, tin cậy và an toàn hơn.