Biến động tỷ giá – thuế quan: Lửa thử vàng trên bàn cờ đầu tư
Chính sách thuế quan mới của Mỹ đang tạo ra một làn sóng địa chấn, lan tỏa khắp nền kinh tế toàn cầu. Không chỉ dừng lại ở việc gây xáo trộn thương mại và định hình lại dòng chảy đầu tư, những quy định này còn buộc các tập đoàn đa quốc gia phải viết lại hoàn toàn chiến lược sản xuất và chuỗi cung ứng. Đây là một thử thách lớn, nhưng cũng ẩn chứa những cơ hội không ngờ cho những ai biết tận dụng.
Việt Nam trước thách thức kép: thuế quan Mỹ và áp lực tỷ giá
Trong một nền kinh tế có độ mở cao như Việt Nam, mọi biến động từ chính sách quốc tế đều không chỉ là “gợn sóng” mà có thể là “cơn sóng thần” trực tiếp ảnh hưởng tới dòng vốn FDI, chuỗi cung ứng và động lực tăng trưởng nội địa. Khi kinh tế toàn cầu và khu vực liên tục biến động khó lường, việc nhận diện chính xác xu hướng và xây dựng chiến lược đầu tư sắc bén không chỉ là thách thức mang tính sống còn, mà còn trở thành ưu tiên tối thượng của giới doanh nghiệp và nhà đầu tư.
Tại diễn đàn Vietnam Investment Forum 2025, PGS.TS. Phạm Thế Anh – chuyên gia kinh tế đầu ngành – nhấn mạnh: chính sách thuế quan Mỹ đang đặt ra những rào cản lớn, kéo giảm tốc độ tăng trưởng toàn cầu và đẩy các tổ chức quốc tế đồng loạt hạ dự báo. Với tính chất mở rộng, Việt Nam không thể đứng ngoài cuộc chơi này.
Ông Phạm Thế Anh chỉ rõ hai kênh tác động chủ đạo: đầu tiên là thương mại – đầu tư. Việt Nam vẫn dựa chủ yếu vào mô hình tăng trưởng xuất khẩu, phụ thuộc dòng vốn đầu tư vào các ngành chế biến, chế tạo. Thế nhưng, chính sách thuế quan thay đổi liên tục và thiếu ổn định từ Mỹ đã tạo ra sự bất định nghiêm trọng, khiến kế hoạch đầu tư mới dễ dàng bị đình trệ, thậm chí tê liệt. “Chính sách thuế chưa rõ ràng làm dòng vốn đầu tư tạm dừng, chờ đợi kết quả đàm phán. Chỉ khi bất ổn giảm bớt, dòng vốn mới có thể trở lại,” ông cảnh báo.
Kênh tác động thứ hai là thị trường tài chính. Việc Mỹ có thể áp thuế nhập khẩu, làm tăng chi phí và lạm phát, đồng thời buộc Fed duy trì chính sách lãi suất cao, tạo áp lực chèn ép các thị trường mới nổi – trong đó có Việt Nam. Đây là thử thách kép khi Việt Nam vừa phải nỗ lực duy trì ổn định tỷ giá vừa phải hút vốn đầu tư để đảm bảo tăng trưởng.
Ông Phạm Hồng Hải, Tổng Giám đốc Ngân hàng OCB, bổ sung thêm một góc nhìn tài chính: chính sách tăng lãi suất của Fed cùng xu hướng rút vốn khỏi các thị trường mới nổi khiến Việt Nam đứng trước sức ép lớn. Trong khi đó, bất ổn chính trị và áp lực từ chính sách thuế quan Mỹ tạo ra một môi trường đầy rối ren và khó dự đoán. Tuy nhiên, ông cũng nhìn nhận dài hạn đồng USD sẽ suy yếu dần – mở ra cơ hội cho các thị trường mới nổi, bao gồm Việt Nam, thoát khỏi sự phụ thuộc vào đồng tiền này.
Tại trong nước, Ngân hàng Nhà nước đang đứng trước bài toán khó khăn không kém: vừa cần giữ ổn định vĩ mô, vừa phải thúc đẩy tăng trưởng trong bối cảnh lãi suất và tỷ giá chịu áp lực đan xen. “Hạ lãi suất mà không kiểm soát được tỷ giá sẽ gây rủi ro mất giá quá mức, dẫn đến việc phải dùng tỷ giá làm công cụ kích thích xuất khẩu, gây méo mó thị trường,” ông Hải phân tích. Dù vậy, ông vẫn tin tưởng vào tiềm năng của Việt Nam nếu duy trì ổn định chính trị, đẩy mạnh cải cách và chủ động trong đàm phán thương mại.
Cơ hội đầu tư trong vùng biến động
Giữa bối cảnh kinh tế vĩ mô toàn cầu đầy bất ổn và nhiều ẩn số, các nhà đầu tư đang chuyển hướng sang chiến lược thận trọng, ưu tiên lựa chọn những kênh đầu tư an toàn và tiềm năng dài hạn.
Tổng Giám đốc UOB Asset Management Việt Nam, bà Thiều Thị Nhật Lệ, cho biết quỹ ưu tiên rót vốn vào những doanh nghiệp có nền tảng vững chắc, hạn chế đầu tư vào các ngành xuất khẩu chịu nhiều tác động. Đồng thời, quỹ luôn sẵn sàng tận dụng các nhịp điều chỉnh thị trường để gia tăng giải ngân, đặc biệt khi mặt bằng định giá cổ phiếu trở nên hấp dẫn như thời điểm đầu tháng 4 vừa qua. Đây là thời điểm vàng cho các nhà đầu tư tổ chức với tầm nhìn dài hạn, nhất là khi Chính phủ đang thúc đẩy đầu tư công và cải cách thể chế nhằm đạt mục tiêu tăng trưởng GDP 8% trong năm 2025.
Cùng quan điểm, bà Dương Kim Anh – Giám đốc đầu tư Vietcombank Fund – nhấn mạnh chiến lược đầu tư “từ dưới lên”, nghĩa là tập trung phân tích từng doanh nghiệp cụ thể thay vì phân bổ ngành nghề cứng nhắc. Bà thừa nhận chính sách thuế quan Mỹ đang tác động trực tiếp lên các ngành xuất khẩu chủ lực như dệt may, da giày, thủy sản hay đồ gỗ. Tuy nhiên, tác động phân hóa rõ rệt giữa các doanh nghiệp, tùy thuộc mức độ phụ thuộc vào thị trường Mỹ và khả năng đa dạng hóa khách hàng.
Đáng chú ý, các doanh nghiệp bất động sản khu công nghiệp cũng đang chịu ảnh hưởng không nhỏ, bởi phần lớn khách thuê là doanh nghiệp FDI tạm dừng mở rộng sản xuất do bối cảnh chính sách bất ổn. Điều này kéo theo gián đoạn dòng tiền và kế hoạch phát triển của các chủ đầu tư trong nước.
Dù vậy, bà Kim Anh vẫn nhìn thấy dư địa tích cực trong trung và dài hạn. Việt Nam đang chuyển hướng thu hút FDI có chọn lọc, ưu tiên doanh nghiệp cam kết chuyển giao công nghệ và tham gia chuỗi giá trị gia tăng. Các khu công nghiệp sở hữu quỹ đất sạch, vị trí chiến lược và tuân thủ tiêu chuẩn môi trường ESG sẽ là tâm điểm hưởng lợi khi chính sách ổn định trở lại. “Với những doanh nghiệp như vậy, chúng tôi không chỉ giữ tỷ trọng đầu tư mà còn cân nhắc gia tăng,” bà khẳng định.
Kết nối truyền thông
cùng 24HMONEY ?
Liên hệ tư vấn ngay
Bạn muốn trở thành
VIP/Pro ?
Đăng ký ngay
