Biến động đáng chú ý trong sản lượng ép dầu đậu tương và tồn kho!

Tháng 2 ghi nhận mức ép dầu đậu tương của Hiệp hội các nhà chế biến dầu quốc gia Hoa Kỳ (NOPA) chỉ đạt 177.87 triệu giạ, thấp hơn đáng kể so với mức dự báo trung bình là 185.22 triệu giạ, thậm chí còn thấp hơn cả mức dự báo thấp nhất (178.25 triệu giạ). Nếu so với tháng 1, sản lượng ép dầu giảm mạnh từ mức 200.38 triệu giạ, cho thấy một sự suy giảm đáng kể về nhu cầu hoặc khả năng vận hành của các nhà máy.

Trước đó, trong 5 tháng liên tiếp, sản lượng ép dầu luôn cao hơn cùng kỳ năm ngoái khoảng 10 triệu giạ mỗi tháng. Tuy nhiên, tháng 2 năm nay lại thấp hơn 8 triệu giạ so với tháng 2/2024, đánh dấu một sự thay đổi bất thường trong xu hướng ép dầu.

Biến động đáng chú ý trong sản lượng ép dầu đậu tương và tồn kho!

Hình: Trong 5 tháng qua, sản lượng ép dầu luôn cao hơn năm ngoái khoảng 10 triệu giạ/tháng,nhưng tháng này thấp hơn 8 triệu giạ so với tháng 2 năm ngoái - số liệu đã được làm tròn.

1. NGUYÊN NHÂN DẪN ĐẾN SỰ SỤT GIẢM CỦA SẢN LƯỢNG ÉP DẦU

- Nguồn cung đậu tương bị gián đoạn: Các vấn đề về logistics, thời tiết hoặc nguồn cung đậu tương không ổn định có thể ảnh hưởng đến hoạt động của các nhà máy ép dầu.

- Nhu cầu dầu đậu tương và khô đậu tương suy giảm: Nếu nhu cầu dầu thực vật hoặc khô đậu tương giảm, các nhà máy có thể điều chỉnh giảm sản lượng ép dầu để tránh tồn kho lớn.

- Chi phí sản xuất gia tăng: Giá năng lượng và chi phí vận hành cao hơn có thể khiến một số nhà máy tạm thời giảm công suất để tối ưu lợi nhuận.

- Chính sách thương mại và xuất khẩu: Nếu có sự thay đổi trong chính sách thương mại hoặc thuế suất, điều này có thể làm giảm động lực ép dầu tại Mỹ.

- Tác động của thời tiết và vụ mùa: Thời tiết tại Nam Mỹ, đặc biệt là Brazil và Argentina, ảnh hưởng lớn đến nguồn cung đậu tương toàn cầu. Nếu vụ mùa tại đây thuận lợi, Trung Quốc có thể tăng cường nhập khẩu từ khu vực này, làm giảm nhu cầu đối với đậu tương Mỹ. Bên cạnh đó, tình hình gieo trồng đậu tương tại Mỹ cũng quan trọng, vì nếu nông dân giảm diện tích trồng do giá thấp hoặc chi phí đầu vào cao, nguồn cung nội địa có thể bị thu hẹp hơn nữa.

Hình: Bản đồ dự báo lượng mưa toàn cầu từ tháng 4-6/2025, dữ liệu này cũng phù hợp với mô hình dự báo dài hạn, cho thấy sản lượng mùa vụ tại Mỹ năm nay có thể thấp hơn dự báo ban đầu.

2. TỒN KHO ĐẬU TƯƠNG TẠI TRUNG QUỐC GIẢM MẠNH

Song song với tình trạng ép dầu giảm tại Mỹ, dữ liệu từ Trung Quốc cho thấy tồn kho đậu tương tại các nhà máy ép dầu nước này cũng giảm mạnh. Điều đáng chú ý là mức đáy của tồn kho trong năm nay có thể thấp hơn so với hai năm trước, và quá trình phục hồi tồn kho có thể mất nhiều thời gian hơn.

Sự sụt giảm tồn kho tại Trung Quốc có thể đến từ một số nguyên nhân:

- Nhập khẩu đậu tương gặp khó khăn: Nếu Trung Quốc gặp thách thức trong việc nhập khẩu đậu tương từ Mỹ hoặc Brazil do vấn đề logistics hoặc chính sách thương mại, nguồn cung sẽ bị hạn chế.

- Gia tăng nhu cầu nội địa: Việc tiêu thụ dầu đậu tương và khô đậu tương mạnh hơn dự kiến có thể làm tồn kho suy giảm nhanh chóng.

- Chiến lược quản lý tồn kho của doanh nghiệp: Các doanh nghiệp có thể đang duy trì tồn kho thấp để chờ giá giảm, nhưng điều này cũng làm gia tăng rủi ro nếu nguồn cung không phục hồi kịp thời.

- Biến động nhu cầu chăn nuôi: Trung Quốc nhập khẩu khô đậu tương để phục vụ chăn nuôi. Nếu các dịch bệnh như cúm gia cầm hoặc dịch tả lợn châu Phi bùng phát, nhu cầu khô đậu tương có thể giảm mạnh, ảnh hưởng đến lượng ép dầu và tồn kho đậu tương.

Hình: Tồn kho đậu tương tại các nhà máy ép dầu Trung Quốc lại giảm mạnh. Dữ liệu cho thấy năm nay, mức đáy của tồn kho có thể thấp hơn hai năm trước và sẽ mất nhiều thời gian hơn để phục hồi.

3. TRIỂN VỌNG GIÁ ĐẬU TƯƠNG, DẦU ĐẬU TƯƠNG VÀ KHÔ ĐẬU TƯƠNG

Xu hướng giá trong thời gian tới có thể chịu ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố:

- Giá đậu tương: Nếu nguồn cung bị thắt chặt do sản lượng ép dầu giảm và tồn kho thấp, giá đậu tương có thể tăng. Tuy nhiên, điều này cũng phụ thuộc vào mức độ cạnh tranh từ đậu tương Nam Mỹ.

- Giá dầu đậu tương: Với sản lượng ép dầu giảm, lượng dầu đậu tương đầu ra cũng bị hạn chế. Điều này có thể đẩy giá dầu đậu tương tăng cao, đặc biệt nếu nhu cầu từ ngành thực phẩm và năng lượng sinh học tiếp tục ổn định.

- Giá khô đậu tương: Sự suy giảm ép dầu cũng đồng nghĩa với nguồn cung khô đậu tương giảm. Nếu nhu cầu từ ngành chăn nuôi không giảm, giá khô đậu tương có thể tăng.

KẾT LUẬN

Việc sản lượng ép dầu đậu tương NOPA giảm mạnh trong tháng 2 cùng với tồn kho đậu tương tại Trung Quốc xuống mức thấp có thể báo hiệu một giai đoạn biến động đối với thị trường nông sản. Ngoài các yếu tố nguồn cung và nhu cầu, các tác động từ thời tiết, chính sách thương mại và tỷ giá USD cũng có thể góp phần định hình xu hướng giá cả. Nhà đầu tư và doanh nghiệp cần theo dõi sát diễn biến cung - cầu và các yếu tố tác động để có chiến lược điều chỉnh phù hợp.