Bệnh nền có thể trở thành lý do từ chối nhập cảnh Mỹ

Chính quyền Mỹ mở rộng sàng lọc y tế trong cấp thị thực, đưa các bệnh mãn tính như béo phì, tim mạch, ung thư và tiểu đường vào danh sách lý do từ chối. Chỉ thị này trao quyền rộng hơn cho viên chức lãnh sự, nhấn mạnh khả năng phát sinh chi phí chăm sóc lâu dài và mở rộng đánh giá “gánh nặng xã hội” nhằm siết chặt nhập cư hợp pháp.

Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio tuyên bố, các bệnh lý mãn tính và thậm chí cả yếu tố tuổi nghỉ hưu có thể trở thành cơ sở để Mỹ từ chối cấp thị thực nhập cư.

Chính quyền Tổng thống Donald Trump vừa chỉ đạo các viên chức lãnh sự đưa tình trạng béo phì và nhiều bệnh mãn tính khác như tim mạch, ung thư, tiểu đường vào danh sách lý do từ chối cấp thị thực đối với người nước ngoài. Đây là bước đi mở rộng phạm vi sàng lọc y tế, vượt ra ngoài nhóm bệnh truyền nhiễm, nhằm siết chặt nhập cư hợp pháp và giảm gánh nặng tài chính cho ngân sách liên bang.

Ngoại trưởng Marco Rubio đã gửi bức điện tới toàn bộ lãnh sự quán và đại sứ quán Mỹ, nhấn mạnh viên chức lãnh sự cần cân nhắc các bệnh lý mãn tính có thể phát sinh chi phí chăm sóc lên tới hàng trăm nghìn USD. Tình trạng béo phì cũng được lưu ý, do liên quan tới ngưng thở khi ngủ, tăng huyết áp và trầm cảm lâm sàng. Theo chỉ thị, các bệnh lý này giờ đây trở thành yếu tố quyết định trong việc cấp thị thực, từ H-1B đến các chương trình định cư vì công việc hay gia đình, với một số ngoại lệ dành cho thị thực nhân đạo.

Chỉ thị mới dựa trên quy định “gánh nặng xã hội” (public charge), cho phép từ chối những hồ sơ được đánh giá có khả năng gây áp lực lên hệ thống phúc lợi hoặc viện dưỡng lão. Luật sư di trú Vic Goel cảnh báo rằng hướng dẫn này trao quyền tùy nghi rộng lớn cho viên chức lãnh sự, mở rộng danh sách các bệnh mãn tính phổ biến vốn trước đây chưa bao giờ là lý do loại trừ.

Những người chỉ trích cho rằng đây là cách diễn giải mở rộng, biến các bệnh lý mãn tính thành yếu tố tài chính trong đánh giá hồ sơ nhập cư, trong khi Nhà Trắng khẳng định chính sách này nhằm bảo vệ người đóng thuế và thực hiện đầy đủ chính sách đã tồn tại hơn 100 năm.

Theo Tổ chức Y tế Thế giới, năm 2022, khoảng 16% người trưởng thành toàn cầu thuộc nhóm béo phì và 14% mắc bệnh tiểu đường, cho thấy quyết định của Mỹ sẽ tác động tới một lượng lớn hồ sơ. Chỉ thị cũng bổ sung các yếu tố khác như tuổi nghỉ hưu, số người phụ thuộc và tình trạng sức khỏe của họ, khiến quá trình cấp thị thực trở nên phức tạp hơn bao giờ hết.

Động thái này tiếp tục thể hiện lập trường cứng rắn của chính quyền Mỹ với nhập cư hợp pháp, nối tiếp các lệnh cấm đi lại và việc thu hẹp một số chương trình nhân đạo, đồng thời mở rộng quyền lực cho viên chức lãnh sự trong việc đánh giá và từ chối hồ sơ. Chỉ thị cũng đi xa hơn hướng dẫn kỹ thuật của CDC, vốn chỉ yêu cầu kiểm tra một số bệnh truyền nhiễm, khiến sức khỏe trở thành công cụ chính trong việc quyết định ai được vào Mỹ.