#Chuyên gia

24HMONEY đã kiểm duyệt

Bài học từ lịch sử: Nixon Shock 1971 và sắc lệnh thuế 2025 – Hai cú sốc một tinh thần

Ngày 15/08/1971, Tổng thống Richard Nixon tuyên bố chấm dứt chế độ bản vị vàng, đồng thời áp thuế nhập khẩu 10% – một bước đi bất ngờ, chấn động toàn bộ hệ thống tài chính quốc tế thời điểm đó. Sự kiện này, được gọi là Nixon Shock, đã đánh dấu một bước ngoặt lịch sử, đặt dấu chấm hết cho hệ thống Bretton Woods và mở ra thời kỳ tỷ giá thả nổi toàn cầu.

Câu hỏi đặt ra là: Liệu bối cảnh hiện tại có đang lặp lại “cú sốc Nixon” năm xưa, ở một phiên bản hiện đại hơn?

Điểm giống nhau: Chủ nghĩa bảo hộ và yếu tố chính trị

1. “America First” đặt lên hàng đầu

Cả Nixon năm 1971 và Trump năm 2025 đều đưa ra chính sách với mục tiêu chung: bảo vệ nền kinh tế nội địa, trong bối cảnh Mỹ cảm thấy bị thiệt thòi trong hệ thống toàn cầu hiện tại.

2. Hành động bất ngờ và đơn phương

Cả hai thời điểm đều có đặc điểm là đơn phương áp dụng chính sách, không thông qua các cơ chế hợp tác quốc tế (như GATT/WTO), gây chấn động tâm lý thị trường toàn cầu.

Hệ quả có thể khác biệt – nhưng cũng cần cảnh giác

1. Tác động đến chuỗi cung ứng toàn cầu

Nếu năm 1971 là cú sốc tài chính, thì sắc lệnh thuế 2025 lại là cú sốc thương mại. Trong một thế giới gắn kết chuỗi giá trị toàn cầu như hiện nay, hành động này có thể:

Đẩy chi phí sản xuất tăng cao

Gây gián đoạn nguồn cung đầu vào cho các ngành sản xuất tại Mỹ

Kích hoạt làn sóng trả đũa thương mại, giống như đã từng xảy ra trong chiến tranh thương mại 2018–2019.

2. Ảnh hưởng đến chính sách tiền tệ toàn cầu

Một hệ quả gián tiếp là khiến các ngân hàng trung ương lớn phải cân nhắc lại chính sách:

Fed có thể bị kẹt giữa áp lực lạm phát do chi phí nhập khẩu tăng và tăng trưởng chậm lại.

Các nước đang phát triển có thể chịu áp lực tỷ giá, khi dòng vốn dịch chuyển về USD – giống như những gì xảy ra sau Nixon Shock.

Điểm khác biệt: Hệ thống tài chính hiện đại và kinh nghiệm lịch sử

Ngày nay, hệ thống tỷ giá đã thả nổi, các quốc gia linh hoạt hơn trong điều hành tiền tệ.

Các tổ chức quốc tế (IMF, WTO, G20) tuy không toàn năng, nhưng có vai trò điều phối và phản ứng nhanh hơn.

Các ngân hàng trung ương đã học được bài học từ lịch sử: không siết chặt trong lúc tăng trưởng suy yếu.

Vì thế, khó có khả năng xảy ra một cú sốc toàn diện kiểu 1971, nhưng nguy cơ bất ổn vĩ mô và thị trường tài chính là hoàn toàn có thật.

Góc nhìn nhà đầu tư

Nếu như Nixon Shock đã khai tử bản vị vàng và mở ra kỷ nguyên tài sản tài chính, thì sắc lệnh thuế Trump 2025 có thể mở đầu một chu kỳ tái định hình chuỗi cung ứng và dòng vốn toàn cầu.

Kết luận: Góc nhìn tích cực cho nhà đầu tư

Lịch sử không lặp lại, nhưng thường "gieo vần". Cú sốc 1971 là tiền đề cho sự bùng nổ thị trường tài chính suốt thập niên 80 khi các nhà đầu tư dần thích nghi. Tương tự, sự bất định năm 2025 cũng là cơ hội tái cơ cấu danh mục, dịch chuyển sang các ngành phòng thủ, tài sản trú ẩn, và các thị trường ít phụ thuộc chuỗi cung ứng toàn cầu.

Với nhà đầu tư dài hạn, đây không chỉ là giai đoạn “né rủi ro” mà còn là lúc để tái định hình chiến lược, tăng tỷ trọng các tài sản có giá trị nội tại bền vững và tận dụng chính sách nội địa hóa chuỗi cung ứng tại các nước lớn.