Ba tuần sau nhậm chức, ông Trump áp loạt thuế quan mới

Donald Trump áp thuế mạnh với hàng hóa nhập khẩu từ nhiều quốc gia, gây lo ngại về chiến tranh thương mại toàn cầu và ảnh hưởng đến các ngành công nghiệp lớn.

Từ khi trở lại Nhà Trắng tháng trước, Tổng thống Mỹ Donald Trump liên tục phê duyệt các quy định thuế quan mới và đẩy mạnh cảnh báo về việc áp thuế đối với hàng hóa nhập khẩu.

Gần một tháng sau khi nhậm chức, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã triển khai hàng loạt chính sách thuế quan cứng rắn, đánh vào nhiều ngành công nghiệp và quốc gia nhằm gây sức ép lên các đối tác thương mại. Động thái này không chỉ tác động sâu rộng đến nền kinh tế Mỹ mà còn có nguy cơ châm ngòi cho căng thẳng thương mại toàn cầu.

Áp thuế diện rộng

Một trong những trọng tâm chính sách của ông Trump trong nhiệm kỳ mới là áp thuế trên diện rộng đối với hàng hóa nhập khẩu vào Mỹ theo lộ trình từng giai đoạn. Theo Financial Times, Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent từng đề xuất tăng thuế dần mỗi tháng, từ mức khởi điểm khiêm tốn 2,5%.

Tuy nhiên, ông Trump không loại trừ khả năng nâng thuế suất lên cao hơn. Trong lịch sử, thuế quan từng là nguồn thu lớn của Mỹ, nhưng tỷ trọng này đã giảm dần trong các thập niên gần đây.

Giới chuyên gia cảnh báo rằng chính sách thuế mới có thể làm gia tăng lạm phát, khi các doanh nghiệp nhập khẩu có xu hướng chuyển chi phí tăng thêm sang người tiêu dùng.

Tuần trước, ông Trump tuyên bố áp dụng nguyên tắc thuế quan "có đi có lại", nhằm vào các quốc gia đang đánh thuế hàng hóa Mỹ. Tuy nhiên, ông chưa đưa ra lộ trình cụ thể.

Một hệ quả tiềm tàng là các đối tác thương mại của Mỹ có thể phản ứng bằng cách áp thuế trả đũa, nhắm vào hàng nông sản, năng lượng và máy móc xuất khẩu của Mỹ. Điều này có thể kích hoạt một cuộc chiến thương mại quy mô lớn, gây bất ổn cho doanh nghiệp và nhà đầu tư.

Những quốc gia trong "tầm ngắm"

Chính sách thuế quan của ông Trump trước hết nhắm vào các đối tác thương mại quan trọng như Mexico, Canada và Trung Quốc.

Mexico & Canada: Hai quốc gia này là đối tác thương mại lớn nhất của Mỹ trong năm 2024, xuất khẩu chủ yếu dầu thô, năng lượng, ô tô và phụ tùng. Ông Trump tuyên bố áp thuế 25% lên hàng hóa nhập khẩu từ cả hai nước, với lý do liên quan đến vấn đề di cư và kiểm soát ma túy. Tuy nhiên, lệnh này đã tạm hoãn đến ngày 1/3 để chờ đàm phán.

Trung Quốc: Mỹ đã áp thuế 10% lên hàng hóa Trung Quốc và tuyên bố duy trì mức này. Đáp lại, Trung Quốc thông báo các biện pháp trả đũa từ ngày 10/2, làm dấy lên nguy cơ tái diễn cuộc chiến thương mại giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới.

Liên minh châu Âu (EU): Ông Trump để ngỏ khả năng đánh thuế lên hàng hóa EU hoặc yêu cầu các nước thành viên mua thêm dầu khí từ Mỹ.

Nga: Chính quyền Trump đe dọa áp thuế và trừng phạt nếu Moscow không sớm đạt được thỏa thuận chấm dứt xung đột Ukraine.

Ấn Độ & BRICS: Ông Trump cảnh báo áp thuế nhằm khắc phục thâm hụt thương mại với Ấn Độ và gây sức ép để nhóm BRICS không phát triển một đồng tiền chung.

Colombia: Nước này đối mặt với mức thuế 25% sau khi từ chối tiếp nhận người nhập cư bị trục xuất từ Mỹ. Tuy nhiên, hai bên đã đạt được thỏa thuận giúp tránh lệnh trừng phạt này.

Hàng hóa chịu ảnh hưởng

Kim loại: Ngày 10/2, ông Trump ký sắc lệnh áp thuế 25% đối với nhôm và thép nhập khẩu, tăng từ mức 10% trước đó. Đây là động thái nhằm bảo vệ ngành công nghiệp nội địa và hạn chế tình trạng bán phá giá.

Chất bán dẫn: Ông Trump có kế hoạch đánh thuế chip nhập khẩu, nhắm vào các nhà sản xuất như TSMC – công ty đang cung cấp chất bán dẫn cho nhiều tập đoàn công nghệ Mỹ.

Dược phẩm: Ông đề xuất đánh thuế nguồn cung dược phẩm – một bước đi chưa từng có, vì ngành này trước đây luôn được miễn thuế.

Ô tô: Ngành ô tô có thể chịu ảnh hưởng lớn nhất khi ông Trump tuyên bố mức thuế nhập khẩu có thể vượt 100%, bao gồm cả xe điện.

Với những động thái mạnh mẽ này, chính sách thương mại của ông Trump được dự báo sẽ tạo ra làn sóng phản ứng từ các đối tác quốc tế, đồng thời làm thay đổi đáng kể bức tranh kinh tế toàn cầu trong thời gian tới.