Áp lực tỷ giá: Bao giờ mới hạ nhiệt?

Tỷ giá USD/VND tiếp tục leo thang dưới sức ép từ chính sách thuế quan của Mỹ, trong khi triển vọng ổn định của thị trường ngoại hối vẫn phụ thuộc lớn vào dòng vốn và trục dịch chuyển chuỗi cung ứng toàn cầu.

Giới phân tích nhận định, mặt bằng tỷ giá có thể hạ nhiệt trong thời gian tới, nếu các yếu tố gây áp lực từ bên ngoài dần suy yếu. Thị trường ngoại hối, sau giai đoạn căng như dây đàn, đang đứng trước cơ hội lấy lại thế cân bằng – thay vì tiếp tục trượt theo đà tăng sốc như vừa qua.

Tỷ giá USD/VND tiếp tục giữ đà tăng trong phiên giao dịch đầu tuần 15/4, khép lại một tuần đầy biến động. Tỷ giá trung tâm do Ngân hàng Nhà nước công bố sáng nay tăng thêm 5 đồng, lên mức 24.891 VND/USD. Với biên độ +/-5%, tỷ giá trần được đẩy lên 26.136 VND/USD, trong khi tỷ giá sàn neo tại 23.646 VND/USD. Tại các ngân hàng thương mại, giá bán USD đã quay lại mốc 26.000 VND – mức cao chưa từng thấy kể từ đầu năm.

Đồng nội tệ tiếp tục bị cuốn vào vòng xoáy mất giá, đặc biệt sau khi chính quyền Tổng thống Trump bất ngờ tuyên bố áp mức thuế trừng phạt 46% lên hàng hóa Việt Nam. Ngay ngày đầu tiên sau thông tin trên, tỷ giá USD/VND đã tăng 0,6%. Riêng trong giai đoạn từ 2–9/4, tỷ giá trung tâm đã tăng 110 đồng. Tính từ đầu năm, mức tăng đã lên tới 622 đồng – tương đương 2,5%.

Theo bà Nguyễn Thị Hương Giang, Founder & CEO của Tititada, phản ứng của tỷ giá là hoàn toàn có cơ sở, khi xuất khẩu – trụ đỡ lớn nhất của tỷ giá – đang đứng trước nguy cơ suy yếu. Nếu hàng hóa Việt Nam tiếp tục bị đánh thuế cao tại Mỹ, áp lực lên tỷ giá sẽ ngày càng nặng nề.

Chứng khoán Rồng Việt (VDSC) trong báo cáo vĩ mô quý II/2025 nhận định: VND đã mất 1,5% giá trị chỉ trong một thời gian ngắn sau khi Mỹ tuyên bố áp thuế 46%. Điều này không chỉ phản ánh áp lực từ thương mại, mà còn là chỉ dấu cho thấy thị trường đang chuẩn bị cho một chu kỳ biến động kéo dài.

Trên phạm vi toàn cầu, làn sóng mất giá không chỉ dừng lại ở Việt Nam. Từ cuối năm 2024 đến nay, nhiều đồng tiền trong khu vực đã suy yếu so với đồng bạc xanh. Tuy nhiên, theo các chuyên gia, đây mới chỉ là khúc dạo đầu. Tác động từ các chính sách thuế quan bất ngờ của chính quyền Trump – vốn đang khơi lại lo ngại về một cuộc chiến thương mại toàn cầu – vẫn chưa được phản ánh đầy đủ.

Đặc biệt, xu hướng rút vốn khỏi các thị trường mới nổi và các nền kinh tế nhạy cảm với rủi ro đang diễn ra âm thầm nhưng rõ rệt. Nếu dòng vốn tiếp tục đảo chiều mạnh, áp lực lên tỷ giá sẽ ngày càng gay gắt.

Ngân hàng UOB trong báo cáo mới nhất cũng đưa ra cái nhìn đầy thận trọng. Theo đó, sau các động thái mang tính “sốc và kinh tế” của chính quyền Mỹ, các đồng tiền châu Á sẽ bước vào chu kỳ suy yếu tiếp theo. Không chỉ là vấn đề kinh tế, cú sốc thuế quan lần này còn tạo ra những dư chấn tâm lý lớn đối với thị trường tài chính, đặc biệt là kỳ vọng rút vốn khỏi khu vực mới nổi.

Riêng với Việt Nam, UOB dự báo tỷ giá USD/VND sẽ tiếp tục leo thang trong trung hạn: chạm mốc 26.500 trong quý II/2025, vọt lên 27.200 vào quý III, trước khi giảm nhẹ về 26.800 trong quý IV và 26.500 vào quý I/2026. Điều này cho thấy đà mất giá của VND sẽ còn kéo dài – ít nhất là trong 9 tháng tới.

Ở chiều ngược lại, nhóm phân tích của VCBS lại giữ quan điểm lạc quan hơn. Theo họ, thị trường ngoại hối có thể dần ổn định trở lại, đặc biệt trong bối cảnh Việt Nam vẫn nằm ngoài danh sách chịu mức thuế suất cao nhất. Dù mức thuế 10% vẫn là một gánh nặng cho doanh nghiệp xuất khẩu, nhưng nhu cầu tiêu dùng tại Mỹ chưa hẳn đã suy giảm, trong khi xu hướng chuyển dịch chuỗi cung ứng toàn cầu vẫn đang tiếp diễn.

VCBS cho rằng, trong vòng 90 ngày tới, Việt Nam có thể hưởng lợi từ làn sóng dịch chuyển sản xuất khỏi các nước chịu áp thuế cao hơn. Xa hơn nữa, nếu căng thẳng Mỹ - Trung leo thang, Việt Nam – với nền tảng ổn định chính trị và môi trường đầu tư được cải thiện – sẽ trở thành điểm đến chiến lược của dòng vốn quốc tế. Đây sẽ là lực đỡ mạnh mẽ cho thị trường ngoại hối, nếu được tận dụng đúng thời điểm.

Tính từ đầu năm, nhiều đồng tiền châu Á đã mất giá so với USD. Nhân dân tệ (Trung Quốc) giảm 0,5%, Rupiah (Indonesia) lao dốc tới 4,7%. Trong khi đó, một số đồng tiền mạnh như EUR và JPY lại bật tăng – lần lượt 5,5% và 7% – cho thấy sức mạnh USD không phải là xu thế toàn cầu, mà là hệ quả từ những bất ổn mang tính cục bộ, đặc biệt trong bối cảnh chính sách kinh tế của Mỹ đang dần trở nên khó đoán hơn bao giờ hết.