MỚI

Tính thuế TNCN 2026

#Kinh doanh

24HMONEY đã kiểm duyệt

AI bùng nổ, làn sóng sa thải tăng mạnh – con người đang dần mất chỗ?

Đầu năm nay, làn sóng sa thải lan rộng trên toàn cầu, làm dấy lên tranh cãi: AI thực sự đang lấy đi công việc của con người hay đây chỉ là một sự dịch chuyển tất yếu của nền kinh tế?

Hàng loạt ông lớn công nghệ cắt giảm nhân sự

Những năm gần đây, chiến lược kinh doanh của nhiều tập đoàn lớn thay đổi mạnh mẽ dưới tác động của bất ổn kinh tế, gián đoạn công nghệ và sự biến động của thị trường.

Theo Intellizence và CNN, năm 2024 ghi nhận hơn 5.700 công ty tuyên bố sa thải hàng loạt, chưa kể hơn 190 doanh nghiệp tiếp tục cắt giảm nhân sự đầu năm nay. Xu hướng này vẫn kéo dài, đặc biệt trong các lĩnh vực công nghệ, truyền thông, tài chính, sản xuất, bán lẻ và năng lượng.

Hàng loạt tập đoàn lớn sa thải nhân sự

Meta dự kiến cắt giảm 3.000 nhân viên, chiếm 5% tổng lực lượng lao động, tiếp nối đợt tinh giản vào tháng 12/2024. CEO Mark Zuckerberg cho biết động thái này nhằm tối ưu bộ máy quản lý. Đợt sa thải kéo dài từ 11/2 đến 13/3, ảnh hưởng đến nhiều bộ phận khác nhau.

Microsoft là một trong những tập đoàn công nghệ đầu tiên công bố kế hoạch cắt giảm nhân sự năm nay, với trọng tâm là bộ phận an ninh. Trong khi đó, Amazon tiếp tục tinh giản nhân lực ở các mảng truyền thông và phát triển bền vững, nằm trong chiến lược thu hẹp bộ máy từ năm 2022 đến nay.

Tại Google, công ty triển khai chương trình rời đi tự nguyện cho nhân sự thuộc bộ phận Nền tảng & Thiết bị, thay vì sa thải trực tiếp. Bộ phận này phụ trách các sản phẩm quan trọng như Android, Pixel, Chrome, Nest và Fitbit.

Workday – một công ty công nghệ quản lý nhân sự – cũng tuyên bố cắt giảm 1.750 lao động, chiếm 8,5% tổng nhân sự. CEO Carl Eschenbach lý giải rằng đây là một phần trong chiến lược tập trung phát triển trí tuệ nhân tạo (AI).

AI có phải nguyên nhân chính?

Theo Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF), khoảng 41% doanh nghiệp toàn cầu dự báo sẽ thu hẹp lực lượng lao động trong 5 năm tới do sự phát triển của AI. McKinsey Global ước tính rằng đến năm 2030, khoảng 30% tổng số giờ làm việc tại Mỹ có thể được tự động hóa, khiến 12 triệu người lao động mất việc.

AI đang thay đổi thị trường lao động: vừa tạo ra cơ hội, vừa đe dọa những công việc dễ bị thay thế. CEO Oliver Shaw của Orgvue nhận định rằng AI không chỉ tự động hóa quy trình làm việc mà còn tái định hình các vai trò trong ngành công nghiệp.

Tuy nhiên, AI không hoàn toàn là mối đe dọa. WEF cho biết số lượng việc làm trong lĩnh vực dữ liệu lớn, fintech và AI dự kiến tăng gấp đôi vào năm 2030. Hơn 77% doanh nghiệp có kế hoạch đào tạo lại nhân sự để thích nghi với sự phát triển của AI.

Làm sao để không bị AI thay thế?

Thay vì lo sợ, người lao động cần chủ động thích nghi. Các kỹ năng như tư duy phản biện, sáng tạo, giải quyết vấn đề và giao tiếp vẫn là những yếu tố AI chưa thể thay thế hoàn toàn.

Bên cạnh đó, việc sử dụng thành thạo công cụ AI có thể giúp tăng hiệu suất làm việc. Một chuyên viên tài chính có thể dùng AI để phân tích dữ liệu, nhưng đánh giá và ra quyết định vẫn cần con người. Một nhà tiếp thị có thể tận dụng AI để cá nhân hóa nội dung, nhưng chiến lược tổng thể vẫn do con người đảm nhiệm.

Ngoài ra, việc liên tục nâng cao kỹ năng và cập nhật xu hướng công nghệ là chìa khóa để tồn tại trong kỷ nguyên AI. Người lao động có thể tham gia các khóa đào tạo trực tuyến, mở rộng kỹ năng đa nhiệm và xây dựng thương hiệu cá nhân trên các nền tảng chuyên nghiệp.

Làn sóng sa thải năm nay không chỉ đến từ AI mà còn do những thay đổi lớn trong nền kinh tế và công nghệ. AI không thay thế con người, nhưng buộc con người phải thích nghi. Cơ hội vẫn tồn tại, vấn đề là cách mỗi cá nhân và doanh nghiệp tận dụng công nghệ để phát triển trong thời đại mới.