Chỉ báo quan trọng nhất đánh giá sức hấp dẫn của TTCK Việt trong mắt khối ngoại

Trong báo cáo mới đây, Chứng khoán SSI đánh giá quy mô vốn hóa của thị trường chứng khoán Việt Nam tương đối lớn, nhưng phần vốn hóa thực sự có thể tiếp cận và đầu tư lại thấp hơn đáng kể.

Việt Nam không thể duy trì mục tiêu tăng trưởng 8–10% chỉ dựa vào tín dụng ngân hàng. Khoảng cách ngày càng lớn giữa tăng trưởng tín dụng và tăng trưởng tiền gửi cho thấy dư địa của kênh huy động vốn truyền thống đang dần thu hẹp. Vì vậy, phát triển thị trường vốn không đơn thuần là câu chuyện nâng định giá thị trường, mà là một phần trong nỗ lực phát triển thị trường vốn thành kênh dẫn vốn dài hạn, qua đó giảm áp lực cho hệ thống ngân hàng và hỗ trợ tăng trưởng bền vững hơn.

Dù quy mô vốn hóa thị trường chứng khoán Việt Nam tương đối lớn, phần vốn hóa thực sự có thể tiếp cận và đầu tư lại nhỏ hơn đáng kể. Nguyên nhân đến từ tỷ lệ cổ phiếu tự do chuyển nhượng (free float) còn thấp, tỷ lệ sở hữu tập trung ở Nhà nước và cổ đông lớn, giới hạn sở hữu nước ngoài cũng như sự hiện diện còn khiêm tốn của các nhà đầu tư tổ chức trong nước. Vì vậy, mục tiêu của việc phát triển thị trường vốn không chỉ là mở rộng quy mô thị trường, mà còn nâng cao tỷ lệ vốn hóa có thể đầu tư thông qua việc tăng free float, cải thiện quản trị doanh nghiệp, nâng cao hiệu quả sử dụng vốn, khuyến khích sự tham gia của nhà đầu tư tổ chức và tăng cường bảo vệ quyền lợi cổ đông.

Những tín hiệu tiến triển ban đầu đã xuất hiện trong nửa đầu năm 2026. Tổng vốn huy động trên thị trường chứng khoán (không kể phát hành riêng lẻ) tăng 45,8% so với cùng kỳ, lên 173,8 nghìn tỷ đồng. VN-Index chốt tháng 6 ở mức 1.860 điểm (+4,23% từ đầu năm), còn vốn hóa thị trường đạt 10.573 nghìn tỷ đồng (+6,0%). Số tài khoản nhà đầu tư cá nhân vượt 13,16 triệu vào cuối tháng 5, tăng 10,8% so với cuối năm 2025.

Thoái vốn, mở rộng tỷ lệ cổ phiếu tự do chuyển nhượng (free float) và các thương vụ IPO đều góp phần làm gia tăng nguồn cung trên thị trường. Tuy nhiên, để thị trường hấp thụ được lượng cung này, cần có sự tham gia tương xứng của dòng tiền từ nhà đầu tư tổ chức trong nước và khối ngoại. Nếu cầu không tăng tương ứng, áp lực lên mặt bằng giá cổ phiếu trong ngắn hạn là điều khó tránh khỏi. Vì vậy, hiệu quả của chương trình Value Up không chỉ phụ thuộc vào việc cải thiện nguồn cung, mà còn ở khả năng thu hút thêm dòng vốn đầu tư. Đây cũng là lý do chúng tôi xem tỷ trọng cổ phiếu tự do chuyển nhượng trong tổng vốn hóa là chỉ báo quan trọng nhất khi đánh giá khả năng nâng cao mức độ hấp dẫn đầu tư của thị trường Việt Nam.